zwrot towaru zakupionego przez internet ustawa - Prokonsumencki.pl

Odstąpienie od umowy- czy konsument może przetestować zakupiony motorower ?

utworzone przez Doradca Sprzedawcy | paź 5, 2020 | Allegro, Europejski Trybunał Sprawiedliwości (TSUE), Profesjonalny Regulamin Sklepu Internetowego od prawników Prokonsumencki.pl, Regulamin Sklepu Internetowego, Ustawa o prawach konsumenta, Zwrot towaru, Zwrot uszkodzonego towaru | 0 komentarzy

Odstąpienie od umowy- jak daleko rozciąga się zakres znaczeniowy pojęcia „korzystania z rzeczy w sposób konieczny do stwierdzenia charakteru, cech i funkcjonowania rzeczy”? Czy zamówienie towaru w sklepie, ale zapłacenie za niego przy jego dostarczeniu przez sprzedawcę do domu klienta sprawia, że umowa jest umową zawartą poza lokalem przedsiębiorstwa?

Odpowiedź na pierwsze pytanie jest kluczowa w przypadku konsumenckiego odstąpienia od umowy i zwrotu przez klienta używanego przez niego produktu. Z kolei drugie zagadnienie dotyczy występujących niekiedy wątpliwości co do tego jakie dokładnie transakcje są objęte ustawą o prawach konsumenta, przyznającą konsumentowi szereg przywilejów. Oryginalną (chociaż nie bezdyskusyjną) odpowiedź na te pytania znajdziemy w uzasadnieniu wyroku Sądu Rejonowego w Łańcucie z dnia 5 lipca 2019 r. (I C 14/19).

Odstąpienie od umowy sprzedaży motoroweru

Sprawa zaczęła się od wizyty klienta będącego konsumentem w siedzibie sprzedawcy, gdzie klient oglądał motorower trójkołowy. Po odbyciu jazdy próbnej, klient złożył zamówienie na pojazd. Następnie pracownicy sprzedawcy dostarczyli klientowi pojazd w miejscu jego zamieszkania i wówczas również klient dokonał płatności za towar. Od sprzedawcy otrzymał fakturę, na której widniała adnotacja: „w przypadku kupującego będącego konsumentem przysługuje mu prawo do odstąpienia od umowy w ciągu 14 dni od otrzymania towaru”. Klient zdążył przejechać motorowerem 100-150 km, kiedy stwierdził, że pojazd nie odpowiada mu ze względu na dużo krótszy niż zapewniano go czas pracy na jednym ładowaniu akumulatora. Nie chciał jednak reklamować pojazdu, a zwrócił go w terminie 14 dni, wskazując na swoje prawo odstąpienia od umowy jako konsumenta. Z kolei sprzedawca nie chciał przyjąć zwrotu, stojąc na stanowisku, że umowa była zawarta w lokalu przedsiębiorstwa, a więc nie jest objęta prawem odstąpienia od umowy bez podania przyczyny, o którym mowa w ustawie o prawach konsumenta.

Kiedy umowa jest zawarta poza lokalem?

Główna cześć sporu dotyczyła zagadnienia, czy opisana tutaj transakcja kwalifikuje się jako „umowa zawarta poza lokalem przedsiębiorstwa”. Jest to pojęcie zdefiniowane w ustawie o prawach konsumenta. Zgodnie z art. 2 ust. 2 tej ustawy, za tego typu umowę należy uznać:

„umowę z konsumentem zawartą:

a) przy jednoczesnej fizycznej obecności stron w miejscu, które nie jest lokalem przedsiębiorstwa danego przedsiębiorcy,
b) w wyniku przyjęcia oferty złożonej przez konsumenta w okolicznościach, o których mowa w lit. a,
c) w lokalu przedsiębiorstwa danego przedsiębiorcy lub za pomocą środków porozumiewania się na odległość bezpośrednio po tym, jak nawiązano indywidualny i osobisty kontakt z konsumentem w miejscu, które nie jest lokalem przedsiębiorstwa danego przedsiębiorcy, przy jednoczesnej fizycznej obecności stron,
d) podczas wycieczki zorganizowanej przez przedsiębiorcę, której celem lub skutkiem jest promocja oraz zawieranie umów z konsumentami.”

Kwalifikacja danej umowy jako zawartej poza lokalem przedsiębiorstwa sprawia, że podobnie jak w przypadku umowy zawartej na odległość (np. w sklepie internetowym), klientowi będącemu konsumentem przysługuje ustawowe prawo odstąpienia od umowy w terminie 14 dni bez podania przyczyny. Wynika ono z art. 27 ustawy o prawach konsumenta, zgodnie z których: „Konsument, który zawarł umowę na odległość lub poza lokalem przedsiębiorstwa, może w terminie 14 dni odstąpić od niej bez podawania przyczyny i bez ponoszenia kosztów (…)”. Sąd uznał, że zachodzi tutaj przypadek, o którym mowa w podpunkcie a) cytowanego przepisu.

Jak wskazuje sąd: „Z treści zeznań powoda oraz jego małżonki, ale też pracowników pozwanej wynika, iż powód oglądał tego typu pojazd, którego zakupem był zainteresowany, na terenie sklepu stacjonarnego należącego do pozwanej, ale do zapłaty ceny i wydania towaru doszło już na terenie posesji powoda, a więc poza lokalem pozwanej. W ocenie Sądu okoliczności zawarcia umowy wskazują, iż jest to umowa zawarta poza lokalem przedsiębiorstwa.”

Co to jest umowne prawo odstąpienia od umowy?

Sąd zwrócił uwagę, że dopisek na fakturze o możliwości odstąpienia od umowy należy uznać za umowne prawo odstąpienie od umowy przez klienta będącego konsumentem. Jest to odrębna instytucja niż ustawowe prawo odstąpienia, prowadząca jednak do bardzo podobnych skutków, a więc uznania umowy za niezawartą. Ustawową wersję tego prawa narzucają w tym przypadku przepisy o prawach konsumenta. Z kolei prawo umowne polega na tym, że umowa może je dodatkowo przyznawać jednej lub obu stronom.

Zgodnie z art. 395 § 1 kodeksu cywilnego: „Można zastrzec, że jednej lub obu stronom przysługiwać będzie w ciągu oznaczonego terminu prawo odstąpienia od umowy. Prawo to wykonywa się przez oświadczenie złożone drugiej stronie.” Zdaniem sądu sprzedawca dodając dopisek na fakturze właśnie w taki sposób ukształtował treść umowy.

Warto zwrócić uwagę, że sąd tak naprawdę sygnalizuje, że nawet jeżeli rozstrzygnąłby w inny sposób zagadnienie kwalifikacji umowy jako zawartej poza lokalem, to odstąpienie i tak by przysługiwało, tyle że na innej podstawie prawnej.

Jak daleko rozciągają się granice korzystania z rzeczy w sposób konieczny do sprawdzenia jej cech

Zgodnie z art. 34 ust. 4 ustawy o prawach konsumenta, w przypadku skorzystania z prawa odstąpienia od umowy bez podania przyczyny: „Konsument ponosi odpowiedzialność za zmniejszenie wartości rzeczy będące wynikiem korzystania z niej w sposób wykraczający poza konieczny do stwierdzenia charakteru, cech i funkcjonowania rzeczy”.

Ponieważ klient zdążył przed zwrotem motoroweru przejechać na nim bliżej nieustaloną odległość mieszczącą się w przedziale pomiędzy 100 a 150 km, powstała wątpliwość, czy nie przekroczył on zakresu korzystania z towaru określonego w powyższym przepisie. Jeżeli tak, sprzedawca mógłby odszkodowania za zmniejszenie wartości motoroweru (przy założeniu, że faktycznie jego wartość się zmniejszyła). Sąd uznał, że przejechania takiej odległości nie można uznać za działanie wykraczające poza zakres konieczny do stwierdzenia parametrów i funkcjonowania pojazdu. Klient próbował bowiem w ten sposób sprawdzić, jak daleko dojedzie na jednym ładowaniu akumulatora. W salonie sprzedawcy zapewniano go, że akumulator wytrzyma nawet 80 km. Tymczasem klient był wstanie przejechać na jednym ładowaniu jedynie kilkanaście kilometrów. Można się zatem domyślać (ponieważ uzasadnienie nie rozwodzi się nad powodami tej konkluzji), że sąd uznał za uzasadnione powtórzenie przez klienta tego manewru kilka razy w celu upewnienia się czy na pewno występuje aż tak rażąca rozbieżność pomiędzy wizją kreowaną w salonie a rzeczywistością.

Jakie wnioski wynikają z tego wyroku?

Przede wszystkim trzeba zauważyć, że wnioski przyjęte przez sąd nie są oczywistością. Sąd zastosował tutaj podejście bardzo mocno (a nawet skrajnie) prokonsumenckie. Co do kwalifikacji umowy, nie do końca jasne jest, dlaczego przyjęto, że kluczowa dla miejsca zawarcia umowy jest to, gdzie nastąpiła dostaw i płatność za towar. Zgodnie z art. 70 § 2 kodeksu cywilnego:

„W razie wątpliwości umowę poczytuje się za zawartą w miejscu otrzymania przez składającego ofertę oświadczenia o jej przyjęciu, a jeżeli dojście do składającego ofertę oświadczenia o jej przyjęciu nie jest wymagane albo oferta jest składana w postaci elektronicznej – w miejscu zamieszkania albo w siedzibie składającego ofertę w chwili zawarcia umowy.”

W przypadku zamawiania w sklepie stacjonarnym (czy w salonie), który ma zostać dostarczony klientowi oferta jest akceptowana już w samym sklepie, nawet jeżeli strony nie podpisują pisemnej umowy. Stanowisko sądu idzie jednak w innym kierunku, co można interpretować jako rozstrzygnięcie niejasności co do sposobu, czasu i miejsca zawarcia umowy na konsumenta. Zatem wniosek jaki należy z tego wyciągnąć jest taki, że sprzedawca powinien wyraźnie uregulować tryb zawierania umowy, w tym czas i miejsce jej zawarcia w takich przypadkach, kiedy te kwestie nie sąd oczywiste. Przykładowo, w sklepie spożywczym nie takiej potrzeby, ponieważ wiadomo, że umowa jest zawierana przy kasie, klient też od razu dokonuje płatności. W momencie jednak, kiedy klient składa zamówienie w sklepie, ale towar jest dostarczany później i płatność też następuje poza sklepem, taka regulacja pełni już istotną rolę w uniknięciu bałaganu prawnego, jaki wystąpił w omawianej sprawie. Jak widać, sąd rozstrzygnął wątpliwości na korzyść konsumenta, co prowadzi do wniosku, że to w interesie sprzedawcy jest zadbanie odpowiednią regulację.

To samo dotyczy dopisku na fakturze. Argumentacja sprzedawcy, który w procesie przyjął stanowisku o braku możliwości odstąpienia od umowy ze względu na to, że była ona jego zdaniem zawarta w lokalu przedsiębiorcy świadczy o tym, że sprzedawca nie zdawał sobie sprawy ze znaczenia tego dopisku. Znaczenie to było jednak kluczowe, ponieważ sąd przyjął, że w ten sposób sprzedawca tak naprawdę przyznał klientowi dodatkowe prawo. Jest to kolejny argument przemawiający za tym, że transakcje, w których pojawia się jakikolwiek element komplikujący (jak kwestia miejsca zawarcia umowy) powinny być szczegółowo regulowane. Tego typu regulacja powinna znaleźć się np. w ogólnych warunkach sprzedaży, które sprzedawca mógłby wydawać klientowi w wraz z potwierdzeniem jego zamówienia.

Wreszcie, co do kwestii odległości, którą klient przejechał motorowerem przed jego zwrotem, można mieć wątpliwości, czy taki dystans był konieczny, skoro nawet zapewnienia sprzedawcy sięgały tylko 80 km możliwych do przejechania na jednym ładowaniu. Tutaj niestety żadna regulacja by nie pomogła, ponieważ reguły na których bazuje sąd wynikają bezpośrednio z ustawy. Co prawda interpretacja tego przepisu przez sąd jest tutaj dość swobodna, pokazuje to jednak, że nie zawsze jest prawidłowe przekonanie sprzedawcy, o tym w jaki sposób konsument ma prawo korzystać z towaru zanim zdecyduje się go zwrócić. Przed podjęciem decyzji o zmniejszeniu zwracanej konsumentowi kwoty, warto więc wczytać się w przepis, a jeżeli przepis nie dostarcza jednoznacznej odpowiedzi, także skonsultować sprawę z prawnikiem.

Podsumowanie

Jakkolwiek omawiany wyrok można uznać za dyskusyjny, dostarcza on istotnych informacji o tym, w jaki sposób sądy mogą interpretować w skrajnych przypadkach takie kwestie jak korzystanie z towaru w sposób w sposób wykraczający poza konieczny do stwierdzenia jego charakteru, cech i funkcjonowania czy też granice pojęcia umowy zawartej poza lokalem przedsiębiorstwa. Ta sprawa pokazuje też, jak ważna dla sprzedawcy jest właściwa regulacja zawieranych umów. Jeżeli będąc sprzedawcą nie jesteś pewny, czy we właściwy sposób uregulować swoje umowy albo chciałbyś przygotować dobrze napisaną umowę lub ogólne warunki sprzedaży, zapraszamy do kontaktu pod adresem: kontakt@prokonusmecki.pl.

Zwrot towaru zakupionego przez Internet przez Konsumenta w Niemczech

utworzone przez Doradca Sprzedawcy | kwi 28, 2017 | Inne Regulaminy, Regulamin Sklepu Internetowego, Reklamacja Towaru, Ustawa o prawach konsumenta, Zwrot towaru | 0 komentarzy

Zwrot towaru zakupionego przez Internet przez Konsumenta w Niemczech Za konsumenta, w świetle prawa niemieckiego uważa się osobę fizyczną dokonującą czynności prawnej niezwiązanej z jej działalnością gospodarczą lub zawodową, § 13 BGB.
DATA ZAWARCIA UMOWY SPRZEDAŻY	Dotyczy umów sprzedaży zawartych od 13 czerwca 2014 roku	dotyczy Umów Sprzedaży zawartych od 25 grudnia 2014 roku
PODSTAWA PRAWNA	Bürgerliches Gesetzbuch- § 312 i nast., § 355-361 (http://www.gesetze-im-internet.de/bgb/index.html) und Einführungsgesetz zum Bürgerlichen Gesetzbuch-Gesetz zur Umsetzung der Verbraucherrechterichtlinie und zur Änderung des Gesetzes zur Regelung der Wohnungsvermittlung vom 20. September 2013	ustawa o prawach konsumenta z dnia 30 maja 2014 r. (Dz.U. 2014 r. poz. 827 ze zm.)
TERMIN NA ODSTĄPIENIE OD UMOWY PRZEZ KONSUMENTA	Terminy są takie same jak w Polsce i oblicza się je w taki sam sposób. 14 dni Konsument, który zawarł umowę na odległość, może, tak jak w Polsce, w terminie 14 dni kalendarzowych odstąpić od niej bez podawania przyczyny i bez ponoszenia kosztów, z wyjątkiem kosztów wskazanych poniżej. Do zachowania terminu wystarczy wysłanie oświadczenia przed jego upływem. Termin ten już wcześniej obowiązywał w Niemczech Bieg terminu do odstąpienia od umowy rozpoczyna się zasadniczo od dnia zawarcia umowy, za wyjątkiem poniższych umów: Dla umowy, w wykonaniu której sprzedawca wydaje produkt, będąc zobowiązany do przeniesienia jego własności (np. Umowa sprzedaży) – od objęcia Produktu w posiadanie przez konsumenta lub wskazaną przez niego osobę trzecią inną niż przewoźnik w przypadku umowy, która obejmuje wiele towarów, które są dostarczane osobno, partiami lub w częściach – od objęcia w posiadanie ostatniego produktu, partii lub części w przypadku umowy, która polega na regularnym dostarczaniu Produktów przez czas oznaczony – od objęcia w posiadanie pierwszego z Produktów; 12 miesięcy i 14 dni Jeżeli konsument nie został poinformowany przez przedsiębiorcę o prawie odstąpienia od umowy, prawo to wygasa po upływie 12 miesięcy od dnia upływu terminu, o którym mowa powyżej. Jeżeli jednak konsument został poinformowany przez sprzedawcę o prawie odstąpienia od umowy przed upływem terminu, o którym mowa powyżej, termin do odstąpienia od umowy upływa po 14 dniach od udzielenia konsumentowi informacji o tym prawie.	14 dni Konsument, który zawarł umowę na odległość, może w terminie 14 dni kalendarzowych odstąpić od niej bez podawania przyczyny i bez ponoszenia kosztów, z wyjątkiem kosztów wskazanych poniżej. Do zachowania terminu wystarczy wysłanie oświadczenia przed jego upływem.Bieg terminu do odstąpienia od umowy rozpoczyna się: dla umowy, w wykonaniu której Sprzedawca wydaje Produkt, będąc zobowiązany do przeniesienia jego własności (np. umowa sprzedaży) – od objęcia Produktu w posiadanie przez konsumenta lub wskazaną przez niego osobę trzecią inną niż przewoźnik, a w przypadku umowy, która: (1) obejmuje wiele Produktów, które są dostarczane osobno, partiami lub w częściach – od objęcia w posiadanie ostatniego Produktu, partii lub części albo (2) polega na regularnym dostarczaniu Produktów przez czas oznaczony – od objęcia w posiadanie pierwszego z Produktów; dla pozostałych umów – od dnia zawarcia umowy 12 miesięcy Jeżeli konsument nie został poinformowany przez przedsiębiorcę o prawie odstąpienia od umowy, prawo to wygasa po upływie 12 miesięcy od dnia upływu terminu, o którym mowa powyżej. Jeżeli jednak konsument został poinformowany przez Sprzedawcę o prawie odstąpienia od umowy przed upływem terminu, o którym mowa powyżej, termin do odstąpienia od umowy upływa po 14 dniach od udzielenia konsumentowi informacji o tym prawie.
SKUTEK ODSTĄPIENIA OD UMOWY	Skutki odstąpienia są takie same jak w Polsce, to znaczy wykonanie prawa do odstąpienia od umowy powoduje wygaśnięcie obowiązków stron, dotyczących wykonania lub zawarcia umowy. Oświadczenia woli przestają wiązać, strony zobowiązane są do zwrotu świadczeń.	W przypadku odstąpienia od umowy zawartej na odległość umowę uważa się za niezawartą. Strony są zobowiązane do zwrotu wzajemnych świadczeń w terminie i w sposób, o którym mowa poniżej.Jeżeli konsument złożył oświadczenie o odstąpieniu od umowy zanim Sprzedawca przyjął jego ofertę, oferta przestaje wiązać.
TERMIN NA ZWROT WZAJEMNYCH ŚWIADCZEŃ	Wyznaczone zostały takie same terminy na zwrot świadczeń. Konsument zobowiązany jest do odesłania towarów nie później niż 14 dni od poinformowania przedsiębiorcy o swojej decyzji o odstąpieniu od umowy. Termin zostaje zachowany, jeżeli konsument odeśle towary przed wygaśnięciem okresu 14 dni. Sprzedawca ma obowiązek niezwłocznie, nie później niż w terminie 14 dni kalendarzowych od dnia otrzymania oświadczenia konsumenta o odstąpieniu od umowy, zwrócić konsumentowi wszystkie dokonane przez niego płatności, w tym koszty dostawy produktu. Ryzyko wysyłki towaru przechodzi na sprzedawcę.	14 dni Sprzedawca ma obowiązek niezwłocznie, nie później niż w terminie 14 dni kalendarzowych od dnia otrzymania oświadczenia konsumenta o odstąpieniu od umowy, zwrócić konsumentowi wszystkie dokonane przez niego płatności, w tym koszty dostawy Produktu (z wyjątkiem dodatkowych kosztów wynikających z wybranego przez Klienta sposobu dostawy innego niż najtańszy zwykły sposób dostawy dostępny w Sklepie Internetowym). Jeżeli Sprzedawca nie zaproponował, że sam odbierze Produkt od konsumenta, może wstrzymać się ze zwrotem płatności otrzymanych od konsumenta do chwili otrzymania Produktu z powrotem lub dostarczenia przez konsumenta dowodu jego odesłania, w zależności od tego, które zdarzenie nastąpi wcześniej. Konsument ma obowiązek niezwłocznie, nie później niż w terminie 14 dni kalendarzowych od dnia, w którym odstąpił od umowy, zwrócić Produkt Sprzedawcy lub przekazać go osobie upoważnionej przez Sprzedawcę do odbioru, chyba że Sprzedawca zaproponował, że sam odbierze Produkt. Do zachowania terminu wystarczy odesłanie Produktu przed jego upływem.
SPOSÓB ZWROTU WZAJEMNYCH ŚWIADCZEŃ	Także sposób zwrotu świadczeń uregulowany jest w identyczny sposób. Sprzedawca dokonuje zwrotu płatności przy użyciu takich samych środków płatniczych, jakie zostały użyte przez konsumenta w początkowej transakcji, chyba że konsument w sposób wyraźny zgodził się na inne rozwiązanie i pod warunkiem że konsument nie poniesie żadnych kosztów w związku z takim zwrotem. Konsument odsyła towary lub przekazuje je przedsiębiorcy lub osobie upoważnionej przez przedsiębiorcę do odbioru towarów; chyba że sprzedawca zaproponował odbiór towarów. Jeżeli towary nie nadają się do tradycyjnej wysyłki pocztą, sprzedawca zobowiązany jest do ich odbioru.	Sprzedawca dokonuje zwrotu płatności przy użyciu takiego samego sposobu płatności, jakiego użył konsument, chyba że konsument wyraźnie zgodził się na inny sposób zwrotu, który nie wiąże się dla niego z żadnymi kosztami. Jest to istotna różnica w stosunku do umów zawieranych do 24 grudnia 2014 r. Zgodnie z nową ustawą Sprzedawca może dokonać zwrotu np. przelewem, jeżeli konsument poprzednio tak właśnie dokonał płatności za Produkt.Konsument obowiązany jest zwrócić Produkt Sprzedawcy. Przepisy nie przewidują tutaj konkretnego sposobu, dlatego konsument może odesłać Produkt np. przesyłką pocztową albo kurierską. Zwrot towaru zakupionego przez internet możliwy jest również osobiście. Warto np. w regulaminie sklepu internetowego wskazać adres do zwrotu aby ułatwić konsumentowi odesłanie Produktu.
KOSZTY ODSTĄPIENIA OD UMOWY	Tak jak w Polsce, sprzedawca ma obowiązek zwrócić konsumentowi wszystkie dokonane przez niego płatności, w tym koszty dostawy produktu. Konsument ponosi tylko bezpośrednie koszty zwrotu towarów (czyli koszt odesłania produktu do sprzedawcy), chyba że przedsiębiorca zgodził się je ponieść lub nie poinformował konsumenta, że musi on ponieść te koszty. Jeżeli konsument wybrał sposób dostawy produktu inny niż najtańszy zwykły sposób dostawy dostępny w sklepie internetowym, sprzedawca nie jest zobowiązany do zwrot towaru zakupionego przez internet konsumentowi poniesionych przez niego dodatkowych kosztów. W przypadku produktu będącego usługą, konsument płaci przedsiębiorcy kwotę, która jest proporcjonalna do zakresu świadczeń spełnionych do chwili, w której konsument poinformował przedsiębiorcę o skorzystaniu z prawa do odstąpienia od umowy, w porównaniu z całym zakresem umowy. Proporcjonalna kwota, którą konsument ma zapłacić przedsiębiorcy, jest obliczana na podstawie łącznej ceny uzgodnionej w umowie. Jeżeli łączna cena jest nadmierna, proporcjonalna kwota obliczana jest na podstawie wartości rynkowej spełnionych świadczeń. Szczególnie uregulowana jest sytuacja w przypadku produktów, które nie nadają się do tradycyjnej wysyłki paczką i przykładowo muszą zostać dostarczone w sposób paletowy. Wprawdzie konsument także w tym przypadku ponosi koszty wysyłki, jednak przedsiębiorca zobowiązany jest podać wysokość przesyłki już przy zawieraniu umowy w pouczeniu o możliwości odstąpienia od umowy.	Sprzedawca ma obowiązek niezwłocznie, nie później niż w terminie 14 dni kalendarzowych od dnia otrzymania oświadczenia konsumenta o odstąpieniu od umowy, zwrócić konsumentowi wszystkie dokonane przez niego płatności, w tym koszty dostawy Produktu.Nowa ustawa o prawach konsumenta przewiduje jednak kilka sytuacji, kiedy konsument będzie obowiązany ponieść koszty w związku z odstąpieniem od umowy. Poniżej wskazujemy możliwe koszty związane z odstąpieniem przez konsumenta od umowy, które obowiązany jest ponieść konsument: Jeżeli konsument wybrał sposób dostawy Produktu inny niż najtańszy zwykły sposób dostawy dostępny w Sklepie Internetowym, Sprzedawca nie jest zobowiązany do zwrotu konsumentowi poniesionych przez niego dodatkowych kosztów (przykładowo jeżeli konsument zamiast przesyłki pocztowej wybrał droższą kurierską , to Sprzedawca nie musi mu zwrócić różnicy między tymi dwoma przesyłkami). Konsument ponosi bezpośrednie koszty zwrotu Produktu (czyli koszt odesłania Produktu do Sprzedawcy), chyba że Sprzedawca zgodził się je ponieść lub nie poinformował konsumenta o konieczności poniesienia tych kosztów. W przypadku Produktu będącego usługą, której wykonywanie – na wyraźne żądanie konsumenta – rozpoczęło się przed upływem terminu do odstąpienia od umowy, konsument, który wykonuje prawo odstąpienia od umowy po zgłoszeniu takiego żądania, ma obowiązek zapłaty za świadczenia spełnione do chwili odstąpienia od umowy. Kwotę zapłaty oblicza się proporcjonalnie do zakresu spełnionego świadczenia, z uwzględnieniem uzgodnionej w umowie ceny lub wynagrodzenia. Jeżeli cena lub wynagrodzenie są nadmierne, podstawą obliczenia tej kwoty jest wartość rynkowa spełnionego świadczenia.
MIEJSCE I SPOSÓB ZŁOŻENIA OŚWIADCZENIA O ODSTĄPIENIU OD UMOWYGenerator odstąpienia od umowy	W przeciwieństwie do wcześniej obowiązującej regulacji, sam zwrot towaru zakupionego przez internet nie wystarczy do odstąpienia od umowy. Sposób postępowania jest taki jak w Polsce. Konsument musi złożyć jakiekolwiek oświadczenie, z którego wynika w sposób jednoznaczny wola odstąpienia od umowy. Forma pozostaje dowolna: m.in pisemna, telefoniczna, mailowa. Można je złożyć także przez formularz odstąpienia od umowy, który sprzedawca ma obowiązek udostępnić na stronie internetowej przedsiębiorcy bądź razem z wysyłką produktu (załącznik nr 2 do Art. 246a § 1 ust. 2 – Einführungsgesetz zum BGB) Uzasadnienie nie jest wymagane.	Konsument może złożyć oświadczenie o odstąpieniu od umowy w dowolny sposób. Zalecane jest jednak skorzystanie z form, które ułatwią stronom zarówno obliczenie terminów na zwrot wzajemnych świadczeń, jak i samo wykazanie faktu złożenia oświadczenia o odstąpieniu od umowy. Dlatego też zalecamy złożenie takiego oświadczenia pisemnie albo w formie elektronicznej za pośrednictwem poczty elektronicznej.Nowa ustawa o prawach konsumenta zawiera również przykładowy wzór formularza odstąpienia od umowy, który zawarty jest w załączniku nr 2 do ustawy o prawach konsumenta.Warto np. w regulaminie sklepu internetowego wskazać przykładowe adresy do złożenia oświadczenia o odstąpieniu od umowy aby ułatwić konsumentowi odesłanie Produktu. Nie można jednak ograniczać możliwości złożenia oświadczenia jedynie do formy pisemnej.
ODPOWIEDZIALNOŚĆ KONSUMENTA ZA UŻYCIE PRODUKTU	Konsument ponosi odpowiedzialność na takich samych zasadach jak w Polsce, co oznacza, że odpowiada tylko za wszelkie zmniejszenie wartości towarów wynikające z obchodzenia się z towarami w stopniu większym niż konieczny do stwierdzenia charakteru, cech i funkcjonowania towarów i tylko gdy przedsiębiorca poinformował go o prawie do odstąpienia od umowy.	Konsument ponosi odpowiedzialność za zmniejszenie wartości Produktu będące wynikiem korzystania z niego w sposób wykraczający poza konieczny do stwierdzenia charakteru, cech i funkcjonowania Produktu.Podobnie jak w przypadku zwykłego zarządu – przekroczenie powyższych granic nie powoduje, że odstąpienie od umowy jest nieskuteczne.
WYJĄTKI OD PRAWA ODSTĄPIENIA OD UMOWY	Katalog umów, od których nie można odstąpić jest zasadniczo taki sam. Różni się jednak sposób regulacji- w Polsce niektóre umowy wymienione w poniższym katalogu (jak np. pkt 12) wyłączone zostały z zakresu zastosowania ustawy- w Niemczech podlegają one regulacji, jednak nie przysługuje od nich prawo odstąpienia od umowy. Prawo odstąpienia od umowy zawartej na odległość nie przysługuje konsumentowi w odniesieniu do umów – § 312g ust. 2 i 3 BGB: W której przedmiotem świadczenia jest produkt nieprefabrykowany, wyprodukowany według specyfikacji konsumenta lub służący zaspokojeniu jego zindywidualizowanych potrzeb; W której przedmiotem świadczenia jest produkt ulegający szybkiemu zepsuciu lub mająca krótki termin przydatności do użycia; W której przedmiotem świadczenia jest produkt dostarczany w zapieczętowanym opakowaniu, którego po otwarciu opakowania nie można zwrócić ze względu na ochronę zdrowia lub ze względów higienicznych, jeżeli opakowanie zostało otwarte po dostarczeniu; W której przedmiotem świadczenia są produkty, które po dostarczeniu, ze względu na swój charakter, zostają nierozłącznie połączone z innymi rzeczami; W której przedmiotem świadczenia są napoje alkoholowe, których cena została uzgodniona przy zawarciu Umowy Sprzedaży, a których dostarczenie może nastąpić dopiero po upływie 30 dni i których wartość zależy od wahań na rynku, nad którymi Sprzedawca nie ma kontroli; W której przedmiotem świadczenia są nagrania dźwiękowe lub wizualne albo programy komputerowe dostarczane w zapieczętowanym opakowaniu, jeżeli opakowanie zostało otwarte po dostarczeniu; Dostarczanie dzienni12ków, periodyków lub czasopism, z wyjątkiem umowy o prenumeratę; W której cena lub wynagrodzenie zależy od wahań na rynku finansowym, nad którymi Sprzedawca nie sprawuje kontroli, i które mogą wystąpić przed upływem terminu do odstąpienia od umowy; Świadczenie usług w zakresie zakwaterowania, innych niż do celów mieszkalnych, przewozu rzeczy, najmu samochodów, gastronomii, usług związanych z wypoczynkiem, wydarzeniami rozrywkowymi, sportowymi lub kulturalnymi, jeżeli w umowie oznaczono dzień lub okres świadczenia usługi; Zawartej w drodze aukcji publicznej; W której konsument wyraźnie żądał, aby Sprzedawca do niego przyjechał w celu dokonania pilnej naprawy lub konserwacji; jeżeli Sprzedawca świadczy dodatkowo inne usługi niż te, których wykonania konsument żądał, lub dostarcza Produkty inne niż części zamienne niezbędne do wykonania naprawy lub konserwacji, prawo odstąpienia od umowy przysługuje konsumentowi w odniesieniu do dodatkowych usług lub produktów; Umowy o wykonanie usług zakładowych i gier losowych, chyba że konsument złożył oświadczenie w formie telefonicznej albo zawarł umowę poza lokalem przedsiębiorstwa; Umowy poświadczone notarialnie; dotyczy to tylko umów zawieranych na odległość o usługi finansowe i tylko, gdy notariusz potwierdzi, że zachowane zostały prawa konsumenta z § 312d ust. 2 BGB.	Katalog umów, od których nie można odstąpić jest zasadniczo taki sam. Różni się jednak sposób regulacji- w Polsce niektóre umowy wymienione w poniższym katalogu (jak np. pkt 12) wyłączone zostały z zakresu zastosowania ustawy- w Niemczech podlegają one regulacji, jednak nie przysługuje od nich prawo odstąpienia od umowy. Prawo odstąpienia od umowy zawartej na odległość nie przysługuje konsumentowi w odniesieniu do umów- § 312g ust. 2 i 3 BGB: Prawo odstąpienia od umowy zawartej na odległość nie przysługuje konsumentowi w odniesieniu do umów: świadczenie usług, jeżeli Sprzedawca wykonał w pełni usługę za wyraźną zgodą konsumenta, który został poinformowany przed rozpoczęciem świadczenia, że po spełnieniu świadczenia przez Sprzedawcę utraci prawo odstąpienia od umowy; w której cena lub wynagrodzenie zależy od wahań na rynku finansowym, nad którymi Sprzedawca nie sprawuje kontroli, i które mogą wystąpić przed upływem terminu do odstąpienia od umowy; w której przedmiotem świadczenia jest Produkt nieprefabrykowany, wyprodukowany według specyfikacji konsumenta lub służący zaspokojeniu jego zindywidualizowanych potrzeb; w której przedmiotem świadczenia jest Produkt ulegający szybkiemu zepsuciu lub mająca krótki termin przydatności do użycia; w której przedmiotem świadczenia jest Produkt dostarczany w zapieczętowanym opakowaniu, którego po otwarciu opakowania nie można zwrócić ze względu na ochronę zdrowia lub ze względów higienicznych, jeżeli opakowanie zostało otwarte po dostarczeniu; w której przedmiotem świadczenia są Produkty, które po dostarczeniu, ze względu na swój charakter, zostają nierozłącznie połączone z innymi rzeczami; w której przedmiotem świadczenia są napoje alkoholowe, których cena została uzgodniona przy zawarciu Umowy Sprzedaży, a których dostarczenie może nastąpić dopiero po upływie 30 dni i których wartość zależy od wahań na rynku, nad którymi Sprzedawca nie ma kontroli; w której konsument wyraźnie żądał, aby Sprzedawca do niego przyjechał w celu dokonania pilnej naprawy lub konserwacji; jeżeli Sprzedawca świadczy dodatkowo inne usługi niż te, których wykonania konsument żądał, lub dostarcza Produkty inne niż części zamienne niezbędne do wykonania naprawy lub konserwacji, prawo odstąpienia od umowy przysługuje konsumentowi w odniesieniu do dodatkowych usług lub Produktów; w której przedmiotem świadczenia są nagrania dźwiękowe lub wizualne albo programy komputerowe dostarczane w zapieczętowanym opakowaniu, jeżeli opakowanie zostało otwarte po dostarczeniu; dostarczanie dzienników, periodyków lub czasopism, z wyjątkiem umowy o prenumeratę; zawartej w drodze aukcji publicznej; świadczenie usług w zakresie zakwaterowania, innych niż do celów mieszkalnych, przewozu rzeczy, najmu samochodów, gastronomii, usług związanych z wypoczynkiem, wydarzeniami rozrywkowymi, sportowymi lub kulturalnymi, jeżeli w umowie oznaczono dzień lub okres świadczenia usługi; dostarczanie treści cyfrowych, które nie są zapisane na nośniku materialnym, jeżeli spełnianie świadczenia rozpoczęło się za wyraźną zgodą konsumenta przed upływem terminu do odstąpienia od umowy i po poinformowaniu go przez Sprzedawcę o utracie prawa odstąpienia od umowy. Powyższe wyjątki mają zastosowania niezależnie od tego, czy zostały one wpisane do regulaminu sklepu internetowego. Aczkolwiek ustawa o prawach konsumenta nakłada w tym zakresie obowiązek informacyjny i warto go spełnić właśnie np. poprzez ich wskazanie w regulaminie sklepu.
POTWIERDZENIE KONSUMENTOWI ODSTĄPIENIA OD UMOWY	Jeżeli konsument wykorzystuje opcję elektronicznego formularza odstąpienia od umowy lub innego oświadczenia znajdującego się na stronie internetowej przedsiębiorcy, przedsiębiorca zobowiązany jest do przesłania konsumentowi na trwałym nośniku potwierdzenie odbioru takiego odstąpienia od umowy, przykładowo w formie e-maila.	Jeżeli Sprzedawca zapewnia możliwość złożenia oświadczenia o odstąpieniu od umowy drogą elektroniczną, konsument może także odstąpić od umowy: przy wykorzystaniu wzoru formularza odstąpienia od umowy, stanowiącego załącznik nr 2 do ustawy o prawach konsumenta; przez złożenie oświadczenia na stronie internetowej przedsiębiorcy. Sprzedawca ma obowiązek niezwłocznie przesłać konsumentowi na trwałym nośniku potwierdzenie otrzymania oświadczenia o odstąpieniu od umowy złożonego w sposób, o którym mowa powyżej.
ODSTĄPIENIE OD UMOWY A UMOWY POWIĄZANE	W wyniku odstąpienia od umowy, wszelkie umowy dodatkowe ulegają automatycznemu rozwiązaniu, bez żadnych kosztów dla konsumenta.	W chwili odstąpienia przez konsumenta od umowy zawartej na odległość wygasają powiązane z nią umowy dodatkowe zawarte przez konsumenta, jeżeli na ich podstawie świadczenie jest spełniane przez przedsiębiorcę lub osobę trzecią na podstawie porozumienia z przedsiębiorcą. Sprzedawca informuje tę osobę o odstąpieniu przez konsumenta od umowy.Konsument nie ponosi kosztów związanych z wygaśnięciem tych umów, z wyjątkiem kosztów określonych w art. 33, art. 34 ust. 2 i art. 35 nowej ustawy o prawach konsumenta.

2017 toyota corolla

Grzecznościowa wymiana towaru, a bieg terminu na odstąpienie od umowy

utworzone przez Doradca Sprzedawcy | maj 17, 2016 | Klauzule Niedozwolone, Regulamin Sklepu Internetowego, Zwrot towaru | 0 komentarzy

Jedna z naszych Klientek zadała nam ostatnio bardzo ciekawe pytanie dotyczące sposobu liczenia terminu na odstąpienie od umowy w przypadku, jeżeli sprzedawca umożliwia grzecznościową wymianę towaru, a konsument skorzysta z tej możliwości. Czy w takim wypadku termin ten należy liczyć od dnia otrzymania pierwszej przesyłki z towarem, czy też od dnia otrzymania kolejnej przesyłki z towarem wymienionym?

W tym konkretnym przypadku sytuacja była o tyle ciekawa, że jeżeli przyjąć dzień wcześniejszy, to konsumentka nie miałaby już prawa odstąpić od umowy z uwagi na upływ 14 dniowego terminu. W drugim przypadku mogłaby z takiej możliwości skorzystać.

W tym wpisie postaramy się odpowiedzieć na to pytanie.

Grzecznościowa wymiana towaru – jakie przepisy mają zastosowanie

Na wstępie należy sprecyzować, że w całej sprawie chodzi o tzw. grzecznościową wymianę towaru, a nie wymianę w ramach reklamacji. W przypadku grzecznościowej wymiany towaru sprzedawca umożliwia swojemu klientowi dokonanie wymiany towaru na inny, najczęściej bez podania przyczyny i w określonym terminie. Taka wymiana jest bardzo popularna w sklepach z odzieżą.

Przepisy prawa nie regulują wprost takiej wymiany – jest ona wprowadzana do umów sprzedaży zgodnie z zasadą swobody umów. Idąc dalej należy stwierdzić, że brak jest także przepisów, które nakazywałyby sprzedawcy na udostępnienie możliwości takiej wymiany. Sprzedawca może, ale nie musi udostępnić taką możliwość – jeżeli jednak już ją udostępni, to klient ma prawo z niej korzystać.

> O podobnej kwestii pisaliśmy w przypadku zwrotów w sklepach stacjonarnych – przeczytasz o tym tutaj: Czy można zwrócić towar zakupiony w sklepie stacjonarnym? Piszemy o tym, jakie uprawnienia ma kupujący w sklepie tradycyjnym

Reasumując – możliwość grzecznościowej wymiany stanowi zastrzeżenie umowy sprzedaży zawieranej między sprzedawcą, a klientem. Ustalenie to będzie miało swoje konsekwencje na liczenie biegu terminu na odstąpienie od umowy bez podania przyczyny – o czym piszemy w dalszej części.

Wymiana towaru, a bieg terminu na odstąpienie od umowy

Od kiedy zatem należy liczymy 14 dniowy termin na zwrot towaru (mowa tutaj o odstąpienie umowy bez podania przyczyny – o zwrocie towaru szerzej piszemy tutaj).

Skoro uznajemy, że możliwość wymiany jest zastrzeżeniem umownym, to w tym wypadku termin ten powinien być liczony od dnia otrzymania pierwszej przesyłki – nie mamy tutaj do czynienia z zawarciem kolejnej umowy sprzedaży, co pozwalałoby przyjąć odmienną koncepcję. Termin na odstąpienie od umowy jest terminem zawitym – nie ulega on ani zawieszeniu ani przerwaniu – dokonanie wymiany nie może zatem powodować, że ten termin mógłby ulec przedłużeniu.

Uznanie zastrzeżenia wymiany, jako zastrzeżenia umownego potwierdzają także wypowiedzi doktryny przy okazji regulacji dotyczącej sprzedaży na próbę, które także stanowi zastrzeżenie umowne:

W systemach „prokonsumenckich” występuje też, adoptowany do warunków polskich, odmienny od uregulowanego w komentowanym przepisie typ zastrzeżenia uprawnienia do wymiany nabytej rzeczy na inną lub wręcz odstąpienia od umowy, w sytuacjach kiedy rzecz nabywcy się nie spodoba. Na gruncie polskiego prawa uznaje się odrębność takiego zastrzeżenia – realizacja uprawnienia leży wyłącznie w gestii kupującego i nie jest zależna ani od wyniku próby, ano od podania przyczyn takiej decyzji (tak m.in. J. Skąpski, w: SPC, t. 3, cz. 2, s. 165; W. J. Katner, w: SPP, t. 7, s. 22). – Art. 592 KC red. Gniewek 2016, wyd. 7/Jezioro

oraz

Druga wątpliwość dotyczy zastrzeżenia w umowie, często obwieszczanego ogólnie przez sprzedawcę, że kupujący może wymienić rzecz na inną, a w praktyce niektórych krajów o przesadnym nastawieniu prokonsumenckim (np. USA), że może nawet odstąpić od umowy, jak mu się rzecz nie będzie podobała. Przyjąć należy, że nie jest to sprzedaż na próbę w rozumieniu Kodeksu cywilnego, tylko odrębne zastrzeżenie umowne 34. Wykonanie uprawnienia kupującego zależy wyłącznie od jego woli, bez względu na wynik próby, albo poddanie rzeczy nabytej jakimkolwiek próbom. Powodu z zasady nie trzeba podawać, zwrot rzeczy może wynikać z rozmyślenia się kupującego, względów estetycznych itp. Od połowy lipca 1995 r. nie obowiązują już reguły zawarte w dawnej uchwale Nr 71 RM, dotyczącej sprzedaży konsumenckiej przez byłe jednostki handlu uspołecznionego. Przewidziany był w nich 5-dniowy termin od zakupienia towaru, uprawniający kupującego do zwrócenia go sprzedawcy. Podobny przepis nie znalazł się w rozporządzeniu RM z 1995 r. w sprawie szczegółowych warunków sprzedaży z udziałem konsumentów, a także w ustawie z 2002 r. o szczególnych warunkach sprzedaży konsumenckiej. Oczywiście takie uprawnienie może się znaleźć mocą klauzuli umownej – SPP T. 7, red. Rajski/Katner, Pisuliński

Powyższe rozważania mają oczywiście zastosowanie w sytuacji, gdy poza zastrzeżeniem umownym możliwości wymiany brak jest innych zapisów, które mogłyby w inny sposób ustalić bieg terminu na odstąpienie od umowy. Nie jest wykluczone, że sprzedawca może przyjąć bardziej prokonsumencki sposób liczenia tego terminu – to jest od otrzymania wymienionego towaru.

Podsumowanie

Jak widać nawet najprostsza wymiana towaru może powodować sporo wątpliwości i pytań. Mamy nadzieję, że ten wpis pozwoli choć w części wyjaśnić istniejące wątpliwości w tym zakresie.

Jesteś sprzedawcą i masz podobne pytania lub wątpliwości? Skontaktuj się z naszymi prawnikami, chętnie pomożemy!

kontakt@prokonsumencki.pl
61 847 55 18

Tworzymy zespół doświadczonych prawników specjalizujących się w kwestiach prawnych związanych z prowadzeniem sklepu internetowego.

Pomagamy sprzedawcom sprawdzając i pisząc dla nich bezpieczny regulamin sklepu internetowego. Przeprowadzamy audyty stron sklepu pod kątem obowiązków informacyjnych oraz zapewniamy wsparcie przy reklamacjach i zwrotach.

Kliknij tutaj i POBIERZ komplet wzorów pism dla sprzedawcy internetowego od prawników (10 pism)