Poniżej są nagrania z naszymi prawnikami Prokonsumencki.pl, z których pozyskasz dużo rzetelnej wiedzy na temat odstąpienia od umowy, zwrotu uszkodzonego towaru i przekroczenia terminu zwrotu towaru przez konsumenta:
ZWROT TOWARU ZAKUPIONEGO PRZEZ INTERNET PRZEZ KONSUMENTA (ODSTĄPIENIE OD UMOWY) PRZED I PO 25 GRUDNIA 2014 ROKU
DATA ZAWARCIA UMOWY SPRZEDAŻY
dotyczy Umów Sprzedaży zawartych do 24 grudnia 2014 roku
dotyczy Umów Sprzedaży zawartych od 25 grudnia 2014 roku
PODSTAWA PRAWNA
ustawa o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny z dnia 2 marca 2000 r. (Dz.U. 2000 nr 22, poz. 271 ze zm.) (dalej: Ustawa o ochronie niektórych praw konsumentów)
10 dni Konsument, który zawarł umowę na odległość, może od niej odstąpić bez podania przyczyn, składając stosowne oświadczenie w terminie dziesięciu dni kalendarzowych. Do zachowania tego terminu wystarczy wysłanie oświadczenia przed jego upływem. Termin dziesięciodniowy, w którym konsument może odstąpić od umowy, liczy się w przypadku umowy sprzedaży od dnia wydania Produktu, a gdy umowa dotyczy świadczenia usługi od dnia jej zawarcia. 3 miesiące W razie braku potwierdzenia informacji, o których mowa w art. 9 ust. 1 Ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów, termin, w którym konsument może odstąpić od umowy, wynosi trzy miesiące i liczy się od dnia wydania rzeczy, a gdy umowa dotyczy świadczenia usługi – od dnia jej zawarcia.Jeżeli jednak konsument po rozpoczęciu biegu tego terminu otrzyma potwierdzenie, termin ulega skróceniu do dziesięciu dni od tej daty.
14 dni Konsument, który zawarł umowę na odległość, może w terminie 14 dni kalendarzowych odstąpić od niej bez podawania przyczyny i bez ponoszenia kosztów, z wyjątkiem kosztów wskazanych poniżej. Do zachowania terminu wystarczy wysłanie oświadczenia przed jego upływem.Bieg terminu do odstąpienia od umowy rozpoczyna się:
dla umowy, w wykonaniu której Sprzedawca wydaje Produkt, będąc zobowiązany do przeniesienia jego własności (np. umowa sprzedaży) – od objęcia Produktu w posiadanie przez konsumenta lub wskazaną przez niego osobę trzecią inną niż przewoźnik, a w przypadku umowy, która: (1) obejmuje wiele Produktów, które są dostarczane osobno, partiami lub w częściach – od objęcia w posiadanie ostatniego Produktu, partii lub części albo (2) polega na regularnym dostarczaniu Produktów przez czas oznaczony – od objęcia w posiadanie pierwszego z Produktów;
dla pozostałych umów – od dnia zawarcia umowy
12 miesięcy Jeżeli konsument nie został poinformowany przez przedsiębiorcę o prawie odstąpienia od umowy, prawo to wygasa po upływie 12 miesięcy od dnia upływu terminu, o którym mowa powyżej.
Jeżeli jednak konsument został poinformowany przez Sprzedawcę o prawie odstąpienia od umowy przed upływem terminu, o którym mowa powyżej, termin do odstąpienia od umowy upływa po 14 dniach od udzielenia konsumentowi informacji o tym prawie.
SKUTEK ODSTĄPIENIA OD UMOWY
W razie odstąpienia od umowy umowa jest uważana za niezawartą, a konsument jest zwolniony z wszelkich zobowiązań. To, co strony świadczyły, ulega zwrotowi w stanie niezmienionym, chyba że zmiana była konieczna w granicach zwykłego zarządu.
W przypadku odstąpienia od umowy zawartej na odległość umowę uważa się za niezawartą. Strony są zobowiązane do zwrotu wzajemnych świadczeń w terminie i w sposób, o którym mowa poniżej.Jeżeli konsument złożył oświadczenie o odstąpieniu od umowy zanim Sprzedawca przyjął jego ofertę, oferta przestaje wiązać.
TERMIN NA ZWROT WZAJEMNYCH ŚWIADCZEŃ
14 dni Zwrot powinien nastąpić niezwłocznie, nie później niż w terminie czternastu dni kalendarzowych. Termin ten liczy się od dnia odstąpienia od umowy (jest to dzień, w którym Sprzedawca otrzyma oświadczenie konsumenta o odstąpieniu od umowy).
14 dni Sprzedawca ma obowiązek niezwłocznie, nie później niż w terminie 14 dni kalendarzowych od dnia otrzymania oświadczenia konsumenta o odstąpieniu od umowy, zwrócić konsumentowi wszystkie dokonane przez niego płatności, w tym koszty dostawy Produktu (z wyjątkiem dodatkowych kosztów wynikających z wybranego przez Klienta sposobu dostawy innego niż najtańszy zwykły sposób dostawy dostępny w Sklepie Internetowym).
Jeżeli Sprzedawca nie zaproponował, że sam odbierze Produkt od konsumenta, może wstrzymać się ze zwrotem płatności otrzymanych od konsumenta do chwili otrzymania Produktu z powrotem lub dostarczenia przez konsumenta dowodu jego odesłania, w zależności od tego, które zdarzenie nastąpi wcześniej.
Konsument ma obowiązek niezwłocznie, nie później niż w terminie 14 dni kalendarzowych od dnia, w którym odstąpił od umowy, zwrócić Produkt Sprzedawcy lub przekazać go osobie upoważnionej przez Sprzedawcę do odbioru, chyba że Sprzedawca zaproponował, że sam odbierze Produkt. Do zachowania terminu wystarczy odesłanie Produktu przed jego upływem.
SPOSÓB ZWROTU WZAJEMNYCH ŚWIADCZEŃ
Przepisy Ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów nie precyzują sposobu zwrotu wzajemnych świadczeń.Kwestia to została pozostawiona Sprzedawcy i konsumentowi. Przykładowo konsument może odesłać Produkt przesyłką kurierską (warto w regulaminie sklepu wskazać adres do zwrotu). Zwrot Produktu możliwy jest również osobiście.Sprzedawca może zwrócić płatność przelewem na rachunek bankowy konsumenta. Aczkolwiek Sprzedawca nie ma prawa wymusić na konsumencie konkretnego sposobu zwrotu (przykładowo konsument może nie dysponować numerem rachunku bankowego i wymagane będzie dokonanie przekazu pocztowego).
Sprzedawca dokonuje zwrotu płatności przy użyciu takiego samego sposobu płatności, jakiego użył konsument, chyba że konsument wyraźnie zgodził się na inny sposób zwrotu, który nie wiąże się dla niego z żadnymi kosztami. Jest to istotna różnica w stosunku do umów zawieranych do 24 grudnia 2014 r. Zgodnie z nową ustawą Sprzedawca może dokonać zwrotu np. przelewem, jeżeli konsument poprzednio tak właśnie dokonał płatności za Produkt.Konsument obowiązany jest zwrócić Produkt Sprzedawcy. Przepisy nie przewidują tutaj konkretnego sposobu, dlatego konsument może odesłać Produkt np. przesyłką pocztową albo kurierską. Zwrot Produktu możliwy jest również osobiście. Warto np. w regulaminie sklepu internetowego wskazać adres do zwrotu aby ułatwić konsumentowi odesłanie Produktu.
KOSZTY ODSTĄPIENIA OD UMOWY
Sprzedawca zwróci konsumentowi wszystkie dokonane przez niego płatności, w tym koszty dostawy Produktu do Klienta. Przepisy co prawda nie przewidują wprost obowiązku zwrotu konsumentowi kosztów dostawy w pierwszą stronę (to jest od Sprzedawcy do konsumenta), aczkolwiek obowiązek ten utrwalony w orzecznictwie sądów oraz decyzjach Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (kwestia ta została już jednak wprost wskazana w nowej ustawie o prawach konsumenta).Dodatkowo jeżeli konsument dokonał jakichkolwiek przedpłat, należą się od nich odsetki ustawowe od daty dokonania przedpłaty.Konsument ponosi bezpośrednie koszty zwrotu Produktu (czyli koszt odesłania Produktu do Sprzedawcy).
Sprzedawca ma obowiązek niezwłocznie, nie później niż w terminie 14 dni kalendarzowych od dnia otrzymania oświadczenia konsumenta o odstąpieniu od umowy, zwrócić konsumentowi wszystkie dokonane przez niego płatności, w tym koszty dostawy Produktu.Nowa ustawa o prawach konsumenta przewiduje jednak kilka sytuacji, kiedy konsument będzie obowiązany ponieść koszty w związku z odstąpieniem od umowy. Poniżej wskazujemy możliwe koszty związane z odstąpieniem przez konsumenta od umowy, które obowiązany jest ponieść konsument:
Jeżeli konsument wybrał sposób dostawy Produktu inny niż najtańszy zwykły sposób dostawy dostępny w Sklepie Internetowym, Sprzedawca nie jest zobowiązany do zwrotu konsumentowi poniesionych przez niego dodatkowych kosztów (przykładowo jeżeli konsument zamiast przesyłki pocztowej wybrał droższą kurierską , to Sprzedawca nie musi mu zwrócić różnicy między tymi dwoma przesyłkami).
Konsument ponosi bezpośrednie koszty zwrotu Produktu (czyli koszt odesłania Produktu do Sprzedawcy), chyba że Sprzedawca zgodził się je ponieść lub nie poinformował konsumenta o konieczności poniesienia tych kosztów.
W przypadku Produktu będącego usługą, której wykonywanie – na wyraźne żądanie konsumenta – rozpoczęło się przed upływem terminu do odstąpienia od umowy, konsument, który wykonuje prawo odstąpienia od umowy po zgłoszeniu takiego żądania, ma obowiązek zapłaty za świadczenia spełnione do chwili odstąpienia od umowy. Kwotę zapłaty oblicza się proporcjonalnie do zakresu spełnionego świadczenia, z uwzględnieniem uzgodnionej w umowie ceny lub wynagrodzenia. Jeżeli cena lub wynagrodzenie są nadmierne, podstawą obliczenia tej kwoty jest wartość rynkowa spełnionego świadczenia.
Konsument może złożyć oświadczenie o odstąpieniu od umowy w dowolny sposób. Zalecane jest jednak skorzystanie z form, które ułatwią stronom zarówno obliczenie terminów na zwrot wzajemnych świadczeń, jak i samo wykazanie faktu złożenia oświadczenia o odstąpieniu od umowy. Dlatego też zalecamy złożenie takiego oświadczenia pisemnie albo w formie elektronicznej za pośrednictwem poczty elektronicznej.Warto np. w regulaminie sklepu internetowego wskazać przykładowe adresy do złożenia oświadczenia o odstąpieniu od umowy aby ułatwić konsumentowi odesłanie Produktu. Nie można jednak ograniczać możliwości złożenia oświadczenia jedynie do formy pisemnej.
Konsument może złożyć oświadczenie o odstąpieniu od umowy w dowolny sposób. Zalecane jest jednak skorzystanie z form, które ułatwią stronom zarówno obliczenie terminów na zwrot wzajemnych świadczeń, jak i samo wykazanie faktu złożenia oświadczenia o odstąpieniu od umowy. Dlatego też zalecamy złożenie takiego oświadczenia pisemnie albo w formie elektronicznej za pośrednictwem poczty elektronicznej.Nowa ustawa o prawach konsumenta zawiera również przykładowy wzór formularza odstąpienia od umowy, który zawarty jest w załączniku nr 2 do ustawy o prawach konsumenta.Warto np. w regulaminie sklepu internetowego wskazać przykładowe adresy do złożenia oświadczenia o odstąpieniu od umowy aby ułatwić konsumentowi odesłanie Produktu. Nie można jednak ograniczać możliwości złożenia oświadczenia jedynie do formy pisemnej.
ODPOWIEDZIALNOŚĆ KONSUMENTA ZA UŻYCIE PRODUKTU
To, co strony świadczyły, ulega zwrotowi w stanie niezmienionym, chyba że zmiana była konieczna w granicach zwykłego zarządu. Przekroczenie granic zwykłego zarządu rodzi po stronie Sprzedawcy roszczenie odszkodowawcze w stosunku do konsumenta.Należy jednak pamiętać, że przekroczenie granic zwykłego zarządu, a nawet zniszczenie Produktu nie powoduje, że odstąpienie od umowy jest nieskuteczne.O znaczeniu zwykłego zarządu szerzej piszemy tutaj: Co oznacza “zwykły zarząd” – czyli co może zrobić konsument z towarem, a następnie go odesłać w ramach odstąpienia od umowy
Konsument ponosi odpowiedzialność za zmniejszenie wartości Produktu będące wynikiem korzystania z niego w sposób wykraczający poza konieczny do stwierdzenia charakteru, cech i funkcjonowania Produktu.Podobnie jak w przypadku zwykłego zarządu – przekroczenie powyższych granic nie powoduje, że odstąpienie od umowy jest nieskuteczne.
WYJĄTKI OD PRAWA ODSTĄPIENIA OD UMOWY
Prawo odstąpienia od umowy zawartej na odległość nie przysługuje konsumentowi w wypadkach:
świadczenia usług rozpoczętego, za zgodą konsumenta, przed upływem terminu, o którym mowa powyżej;
dotyczących nagrań audialnych i wizualnych oraz zapisanych na informatycznych nośnikach danych po usunięciu przez konsumenta ich oryginalnego opakowania;
umów dotyczących świadczeń, za które cena lub wynagrodzenie zależy wyłącznie od ruchu cen na rynku finansowym;
świadczeń o właściwościach określonych przez konsumenta w złożonym przez niego zamówieniu lub ściśle związanych z jego osobą;
świadczeń, które z uwagi na ich charakter nie mogą zostać zwrócone lub których przedmiot ulega szybkiemu zepsuciu;
dostarczania prasy;
usług w zakresie gier hazardowych.
Powyższe wyjątki mają zastosowanie, jeżeli strony nie umówiły się inaczej. Oznacza to, że w braku wpisania ich do np. regulaminu sklepu internetowego mogły one nie mieć zastosowania.
Prawo odstąpienia od umowy zawartej na odległość nie przysługuje konsumentowi w odniesieniu do umów:
świadczenie usług, jeżeli Sprzedawca wykonał w pełni usługę za wyraźną zgodą konsumenta, który został poinformowany przed rozpoczęciem świadczenia, że po spełnieniu świadczenia przez Sprzedawcę utraci prawo odstąpienia od umowy;
w której cena lub wynagrodzenie zależy od wahań na rynku finansowym, nad którymi Sprzedawca nie sprawuje kontroli, i które mogą wystąpić przed upływem terminu do odstąpienia od umowy;
w której przedmiotem świadczenia jest Produkt nieprefabrykowany, wyprodukowany według specyfikacji konsumenta lub służący zaspokojeniu jego zindywidualizowanych potrzeb;
w której przedmiotem świadczenia jest Produkt ulegający szybkiemu zepsuciu lub mająca krótki termin przydatności do użycia;
w której przedmiotem świadczenia jest Produkt dostarczany w zapieczętowanym opakowaniu, którego po otwarciu opakowania nie można zwrócić ze względu na ochronę zdrowia lub ze względów higienicznych, jeżeli opakowanie zostało otwarte po dostarczeniu;
w której przedmiotem świadczenia są Produkty, które po dostarczeniu, ze względu na swój charakter, zostają nierozłącznie połączone z innymi rzeczami;
w której przedmiotem świadczenia są napoje alkoholowe, których cena została uzgodniona przy zawarciu Umowy Sprzedaży, a których dostarczenie może nastąpić dopiero po upływie 30 dni i których wartość zależy od wahań na rynku, nad którymi Sprzedawca nie ma kontroli;
w której konsument wyraźnie żądał, aby Sprzedawca do niego przyjechał w celu dokonania pilnej naprawy lub konserwacji; jeżeli Sprzedawca świadczy dodatkowo inne usługi niż te, których wykonania konsument żądał, lub dostarcza Produkty inne niż części zamienne niezbędne do wykonania naprawy lub konserwacji, prawo odstąpienia od umowy przysługuje konsumentowi w odniesieniu do dodatkowych usług lub Produktów;
w której przedmiotem świadczenia są nagrania dźwiękowe lub wizualne albo programy komputerowe dostarczane w zapieczętowanym opakowaniu, jeżeli opakowanie zostało otwarte po dostarczeniu;
dostarczanie dzienników, periodyków lub czasopism, z wyjątkiem umowy o prenumeratę;
zawartej w drodze aukcji publicznej;
świadczenie usług w zakresie zakwaterowania, innych niż do celów mieszkalnych, przewozu rzeczy, najmu samochodów, gastronomii, usług związanych z wypoczynkiem, wydarzeniami rozrywkowymi, sportowymi lub kulturalnymi, jeżeli w umowie oznaczono dzień lub okres świadczenia usługi;
dostarczanie treści cyfrowych, które nie są zapisane na nośniku materialnym, jeżeli spełnianie świadczenia rozpoczęło się za wyraźną zgodą konsumenta przed upływem terminu do odstąpienia od umowy i po poinformowaniu go przez Sprzedawcę o utracie prawa odstąpienia od umowy.
Powyższe wyjątki mają zastosowania niezależnie od tego, czy zostały one wpisane do regulaminu sklepu internetowego. Aczkolwiek ustawa o prawach konsumenta nakłada w tym zakresie obowiązek informacyjny i warto go spełnić właśnie np. poprzez ich wskazanie w regulaminie sklepu.
POTWIERDZENIE KONSUMENTOWI ODSTĄPIENIA OD UMOWY
W wypadku odstąpienia od umowy przez konsumenta Sprzedawca ma obowiązek poświadczyć na piśmie zwrot świadczenia.
Jeżeli Sprzedawca zapewnia możliwość złożenia oświadczenia o odstąpieniu od umowy drogą elektroniczną, konsument może także odstąpić od umowy:
przy wykorzystaniu wzoru formularza odstąpienia od umowy, stanowiącego załącznik nr 2 do ustawy o prawach konsumenta;
przez złożenie oświadczenia na stronie internetowej przedsiębiorcy.
Sprzedawca ma obowiązek niezwłocznie przesłać konsumentowi na trwałym nośniku potwierdzenie otrzymania oświadczenia o odstąpieniu od umowy złożonego w sposób, o którym mowa powyżej.
ODSTĄPIENIE OD UMOWY A UMOWY POWIĄZANE
Jeżeli świadczenie konsumenta ma być spełnione z wykorzystaniem kredytu lub pożyczki udzielonych przez przedsiębiorcę albo gdy umowa przewidywała wykorzystanie kredytu udzielonego na podstawie porozumienia kredytodawcy z przedsiębiorcą, odstąpienie od umowy zawartej na odległość jest skuteczne także wobec umowy kredytu lub pożyczki zawartej przez konsumenta.
W chwili odstąpienia przez konsumenta od umowy zawartej na odległość wygasają powiązane z nią umowy dodatkowe zawarte przez konsumenta, jeżeli na ich podstawie świadczenie jest spełniane przez przedsiębiorcę lub osobę trzecią na podstawie porozumienia z przedsiębiorcą. Sprzedawca informuje tę osobę o odstąpieniu przez konsumenta od umowy.Konsument nie ponosi kosztów związanych z wygaśnięciem tych umów, z wyjątkiem kosztów określonych w art. 33, art. 34 ust. 2 i art. 35 nowej ustawy o prawach konsumenta.
REKLAMACJA TOWARU PRZEZ KONSUMENTA NA PODSTAWIE USTAWY PRZED I PO 25 GRUDNIA 2014 ROKU
PODSTAWA REKLAMACJI
z tytułu niezgodności towaru z umową
z tytułu rękojmi
DATA ZAWARCIA UMOWY SPRZEDAŻY
dotyczy Umów Sprzedaży zawartych do 24 grudnia 2014 roku
dotyczy Umów Sprzedaży zawartych od 25 grudnia 2014 roku
PODSTAWA PRAWNA
ustawa o szczególnych warunkach sprzedaży konsumenckiej oraz o zmianie kodeksu cywilnego z dnia 27 lipca 2002 r. (Dz.U. nr 141, poz. 1176 ze zm.) oraz inne powszechnie obowiązujące przepisy prawa
ustawa kodeks cywilny z dnia 23 kwietnia 1964 r. (Dz.U. nr 16, poz. 93 ze zm.) oraz inne powszechnie obowiązujące przepisy prawa
Sprzedawca odpowiada wobec Klienta, jeżeli Produkt w chwili jego wydania jest niezgodny z Umową Sprzedaży.
niezgodność towaru z umową
W przypadku indywidualnego uzgadniania właściwości Produktu domniemywa się, że jest on zgodny z Umową Sprzedaży, jeżeli odpowiada podanemu przez Sprzedawcę opisowi lub ma cechy okazanej Klientowi próbki albo wzoru, a także gdy nadaje się do celu określonego przez Klienta przy zawarciu Umowy Sprzedaży, chyba że Sprzedawca zgłosił zastrzeżenia co do takiego przeznaczenia Produktu. W przypadkach nieobjętych powyższymi przypadkami domniemywa się, że Produkt jest zgodny z Umową Sprzedaży, jeżeli nadaje się do celu, do jakiego tego rodzaju Produkt jest zwykle używany, oraz gdy jego właściwości odpowiadają właściwościom cechującym Produkt tego rodzaju. Takie samo domniemanie przyjmuje się, gdy Produkt odpowiada oczekiwaniom dotyczącym Produktu tego rodzaju, opartym na składanych publicznie zapewnieniach Sprzedawcy, producenta lub jego przedstawiciela; w szczególności uwzględnia się zapewnienia, wyrażone w oznakowaniu Produktu lub reklamie, odnoszące się do właściwości Produktu, w tym także terminu, w jakim Produkt ma je zachować.Na równi z zapewnieniem producenta traktuje się zapewnienie osoby, która wprowadza Produkt do obrotu krajowego w zakresie działalności swojego przedsiębiorstwa, oraz osoby, która podaje się za producenta przez umieszczenie na Produkcie swojej nazwy, znaku towarowego lub innego oznaczenia odróżniającego. Za niezgodność Produktu z Umową Sprzedaży uważa się również nieprawidłowość w jego zamontowaniu i uruchomieniu, jeżeli czynności te zostały wykonane w ramach Umowy Sprzedaży przez Sprzedawcę lub przez osobę, za którą ponosi on odpowiedzialność, albo przez Klienta według instrukcji otrzymanej przy sprzedaży.
zwolnienie Sprzedawcy od odpowiedzialności
Sprzedawca nie odpowiada za niezgodność Produktu z Umową Sprzedaży, gdy Klient o tej niezgodności wiedział lub, oceniając rozsądnie, powinien był wiedzieć. Sprzedawca nie jest związany zapewnieniem, o którym mowa w art. 4, jeżeli wykazał, że zapewnienia tego nie znał ani, oceniając rozsądnie, znać nie mógł albo że nie mogło ono mieć wpływu na decyzję kupującego o zawarciu umowy, albo też że jego treść sprostowano przed zawarciem umowy.
Sprzedawca jest odpowiedzialny względem Klienta, jeżeli sprzedany Produkt ma wadę fizyczną lub prawną (rękojmia). wada fizycznaSprzedawca jest odpowiedzialny z tytułu rękojmi za wady fizyczne, które istniały w chwili przejścia niebezpieczeństwa na Klienta lub wynikły z przyczyny tkwiącej w sprzedanym Produkcie w tej samej chwili. Wada fizyczna polega na niezgodności sprzedanego Produktu z Umową Sprzedaży. W szczególności sprzedany Produkt jest niezgodna z Umową Sprzedaży, jeżeli:
nie ma właściwości, które Produkt tego rodzaju powinien mieć ze względu na cel w Umowie Sprzedaży oznaczony albo wynikający z okoliczności lub przeznaczenia;
nie ma właściwości, o których istnieniu Sprzedawca zapewnił Klienta, w tym przedstawiając próbkę lub wzór;
nie nadaje się do celu, o którym Klient poinformował Sprzedawcę przy zawarciu Umowy Sprzedaży, a Sprzedawca nie zgłosił zastrzeżenia co do takiego jej przeznaczenia;
została Klientowi wydana w stanie niezupełnym.
Jeżeli Klientem jest konsument, na równi z zapewnieniem Sprzedawcy traktuje się publiczne zapewnienia producenta lub jego przedstawiciela, osoby, która wprowadza Produkt do obrotu w zakresie swojej działalności gospodarczej, oraz osoby, która przez umieszczenie na sprzedanym Produkcie swojej nazwy, znaku towarowego lub innego oznaczenia odróżniającego przedstawia się jako producent.
Sprzedany Produkt ma wadę fizyczną także w razie nieprawidłowego jego zamontowania i uruchomienia, jeżeli czynności te zostały wykonane przez Sprzedawcę lub osobę trzecią, za którą Sprzedawca ponosi odpowiedzialność, albo przez Klienta, który postąpił według instrukcji otrzymanej od Sprzedawcy.
wada prawna
Sprzedawca jest odpowiedzialny względem Klienta, jeżeli sprzedany Produkt stanowi własność osoby trzeciej albo jeżeli jest obciążony prawem osoby trzeciej, a także jeżeli ograniczenie w korzystaniu lub rozporządzaniu Produktem wynika z decyzji lub orzeczenia właściwego organu; w razie sprzedaży prawa sprzedawca jest odpowiedzialny także za istnienie prawa
zwolnienie Sprzedawcy od odpowiedzialności
Sprzedawca jest zwolniony od odpowiedzialności z tytułu rękojmi, jeżeli Klient wiedział o wadzie w chwili zawarcia Umowy Sprzedaży.
Gdy przedmiotem Umowy Sprzedaży są Produkty oznaczone tylko co do gatunku albo Produkty mające powstać w przyszłości, Sprzedawca jest zwolniony od odpowiedzialności z tytułu rękojmi, jeżeli Klient wiedział o wadzie w chwili wydania rzeczy. Przepisu tego nie stosuje się, gdy Klientem jest konsument.
Sprzedawca nie jest odpowiedzialny względem Klienta będącego konsumentem za to, że sprzedany Produkt nie ma właściwości wynikających z publicznych zapewnień, o których mowa powyżej, jeżeli zapewnień tych nie znał ani, oceniając rozsądnie, nie mógł znać albo nie mogły one mieć wpływu na decyzję Klienta o zawarciu Umowy Sprzedaży, albo gdy ich treść została sprostowana przed zawarciem Umowy Sprzedaży.
PODSTAWOWE UPRAWNIENIA KONSUMENTA
Niniejsze uprawnienia mają co do zasady charakter dwuetapowy, co oznacza, że Klient ma możliwość przejścia do drugiego etapu uprawnień dopiero po uprzednim wyczerpaniu uprawnień z pierwszego etapu:
1) Etap: naprawa / wymiana
Jeżeli Produkt jest niezgodny z Umową Sprzedaży, Klient może żądać doprowadzenia go do stanu zgodnego z Umową Sprzedaży przez nieodpłatną naprawę albo wymianę na nowy, chyba że naprawa albo wymiana są niemożliwe lub wymagają nadmiernych kosztów. Przy ocenie nadmierności kosztów uwzględnia się wartość Produktu zgodnego z Umową Sprzedaży oraz rodzaj i stopień stwierdzonej niezgodności, a także bierze się pod uwagę niedogodności, na jakie naraziłby Klienta inny sposób zaspokojenia.
2) Etap: obniżenie ceny /zwrot pieniędzy
Jeżeli Klient, z przyczyn określonych powyżej, nie może żądać naprawy ani wymiany albo jeżeli Sprzedawca nie zdoła uczynić zadość takiemu żądaniu w odpowiednim czasie lub gdy naprawa albo wymiana narażałaby Klienta na znaczne niedogodności, ma on prawo domagać się stosownego obniżenia ceny albo odstąpić od Umowy Sprzedaży. Od Umowy Sprzedaży Klient nie może odstąpić, gdy niezgodność Produktu z Umową Sprzedaży jest nieistotna. Przy określaniu odpowiedniego czasu naprawy lub wymiany uwzględnia się rodzaj Produktu i cel jego nabycia.
Niniejsze uprawnienia mają co do zasady charakter równorzędny, co oznacza, że Klient ma możliwość korzystania od razu zarówno z pierwszej, jak i drugiej grupy uprawnień:
1) Grupa: obniżenie ceny /zwrot pieniędzy
Jeżeli sprzedany Produkt ma wadę, Klient może złożyć oświadczenie o obniżeniu ceny albo odstąpieniu od Umowy Sprzedaży, chyba że Sprzedawca niezwłocznie i bez nadmiernych niedogodności dla Klienta wymieni wadliwy Produkt na wolny od wad albo wadę usunie. Ograniczenie to nie ma zastosowania, jeżeli Produkt był już wymieniony lub naprawiany przez Sprzedawcę albo Sprzedawca nie uczynił zadość obowiązkowi wymiany Produktu na wolny od wad lub usunięcia wady. Obniżona cena powinna pozostawać w takiej proporcji do ceny wynikającej z Umowy Sprzedaży, w jakiej wartość Produktu z wadą pozostaje do wartości Produktu bez wady. Klient nie może odstąpić od Umowy Sprzedaży, jeżeli wada jest nieistotna.
> Jeżeli Klientem jest konsument, może zamiast zaproponowanego przez Sprzedawcę zgodnie z postanowieniami powyżej usunięcia wady żądać wymiany Produktu na wolny od wad albo zamiast wymiany Produktu żądać usunięcia wady, chyba że doprowadzenie Produktu do zgodności z Umową Sprzedaży w sposób wybrany przez Klienta jest niemożliwe albo wymagałoby nadmiernych kosztów w porównaniu ze sposobem proponowanym przez Sprzedawcę. Przy ocenie nadmierności kosztów uwzględnia się wartość Produktu wolnego od wad, rodzaj i znaczenie stwierdzonej wady, a także bierze się pod uwagę niedogodności, na jakie narażałby Klienta inny sposób zaspokojenia.
Jeżeli spośród sprzedanych Produktów tylko niektóre są wadliwe i dają się odłączyć od Produktów wolnych od wad, bez szkody dla stron obu, uprawnienie Klienta do odstąpienia od umowy ograniczone jest do Produktów wadliwych.
2) Grupa: naprawa/wymiana
Jeżeli sprzedany Produkt ma wadę, Klient może żądać wymiany Produktu na wolny od wad albo usunięcia wady. Sprzedawca jest obowiązany wymienić Produkt wadliwy na wolny od wad lub usunąć wadę w rozsądnym czasie bez nadmiernych niedogodności dla Klienta. Sprzedawca może odmówić zadośćuczynienia żądaniu Klienta, jeżeli doprowadzenie do zgodności z Umową Sprzedaży Produktu wadliwego w sposób wybrany przez Klienta jest niemożliwe albo w porównaniu z drugim możliwym sposobem doprowadzenia do zgodności z Umową Sprzedaży wymagałoby nadmiernych kosztów.
WAŻNE TERMINY REKLAMACYJNE
2 miesiące na zawiadomienie Sprzedawcy o stwierdzeniu niezgodności
Kupujący traci swoje uprawnienia, jeżeli przed upływem dwóch miesięcy od stwierdzenia niezgodności Produktu z Umową Sprzedaży nie zawiadomi o tym Sprzedawcy. Do zachowania terminu wystarczy wysłanie zawiadomienia przed jego upływem.
6 miesięcy domniemania istnienia niezgodności w chwili wydania Produktu
Sprzedawca odpowiada wobec Klienta, jeżeli Produkt w chwili jego wydania jest niezgodny z Umową Sprzedaży; w przypadku stwierdzenia niezgodności przed upływem sześciu miesięcy od wydania Produktu domniemywa się, że istniała ona w chwili wydania.
2 lata odpowiedzialności Sprzedawcy
Sprzedawca odpowiada za niezgodność Produktu z Umową Sprzedaży jedynie w przypadku jej stwierdzenia przed upływem dwóch lat od wydania tego Produktu Klientowi; termin ten biegnie na nowo w razie wymiany Produktu.
1 rok domniemania istnienia wady w chwili wydania Produktu
Sprzedawca jest odpowiedzialny z tytułu rękojmi za wady fizyczne, które istniały w chwili przejścia niebezpieczeństwa na Klienta lub wynikły z przyczyny tkwiącej w sprzedanym Produkcie w tej samej chwili. Jeżeli Klientem jest konsument, a wada fizyczna została stwierdzona przed upływem roku od dnia wydania sprzedanego Produktu, domniemywa się, że wada lub jej przyczyna istniała w chwili przejścia niebezpieczeństwa na Klienta.2 lata odpowiedzialności SprzedawcySprzedawca odpowiada z tytułu rękojmi, jeżeli wada fizyczna zostanie stwierdzona przed upływem dwóch lat, a gdy chodzi o wady nieruchomości – przed upływem pięciu lat od dnia wydania Produktu Klientowi. Do wykonywania uprawnień z tytułu rękojmi za wady prawne sprzedanego Produktu stosuje się przepisy dotyczące wady fizycznej, z tym że bieg terminu do wykonania uprawnień z tytułu rękojmi rozpoczyna się od dnia, w którym Klient dowiedział się o istnieniu wady, a jeżeli Klient dowiedział się o istnieniu wady dopiero na skutek powództwa osoby trzeciej – od dnia, w którym orzeczenie wydane w sporze z osobą trzecią stało się prawomocne.
MIEJSCE I SPOSÓB ZŁOŻENIA REKLAMACJI
Sprzedawca ma obowiązek określenia (np. w regulaminie sklepu internetowego) miejsca i sposobu złożenia reklamacji oraz stosowanej procedurze reklamacyjnej.
OPIS REKLAMACJI
Przepisy nie nakładają specjalnych wymogów dotyczących reklamacji towaru. Zaleca się jednak podanie przez Klienta w opisie reklamacji poniższych informacji – ułatwi to i przyspieszy rozpatrzenie reklamacji przez Sprzedawcę:
informacji i okoliczności dotyczących przedmiotu reklamacji, w szczególności rodzaju i daty wystąpienia niezgodności/wady;
żądanie sposobu doprowadzenia Produktu do zgodności z Umową Sprzedaży lub oświadczenie o obniżeniu ceny albo odstąpieniu od Umowy Sprzedaży; oraz
danych kontaktowych składającego reklamację.
DOSTARCZENIE REKLAMOWANEGO PRODUKTU
W przypadku gdy do ustosunkowania się przez Sprzedawcę do reklamacja towaru Klienta lub do wykonania uprawnień Klienta wynikających z niezgodności Produktu z Umową Sprzedaży/rękojmi niezbędne będzie dostarczenie Produktu do Sprzedawcy, Klient może zostać poproszony przez Sprzedawcę o dostarczenie Produktu na koszt Sprzedawcy na wskazany przez niego adres. Jeżeli jednak ze względu na rodzaj niezgodności/wady, rodzaj Produktu lub sposób jego zamontowania dostarczenie Produktu przez Klienta byłoby niemożliwe albo nadmiernie utrudnione, Klient obowiązany jest udostępnić Produkt Sprzedawcy w miejscu, w którym Produkt się znajduje.
TERMIN ODPOWIEDZI SPRZEDAWCY NA ZŁOŻONĄ REKLAMACJĘ
Przepisy nie przewidują wprost terminu, w którym Sprzedawca powinien ustosunkować się do reklamacji konsumenta. Ustawa przewiduje jednak domniemanie uznania żądania za uzasadnione w przypadku o którym mowa poniżej. W pozostałych przypadkach warto Sprzedawcy wyznaczyć odpowiedni termin na ustosunkowanie się.Jeżeli Klient żąda doprowadzenia Produktu do stanu zgodnego z umową przez nieodpłatną naprawę albo wymianę na nowy, a Sprzedawca który otrzymał od kupującego powyższe żądanie i nie ustosunkował się do tego żądania w terminie 14 dni, to uważa się, że uznał je za uzasadnione. Więcej można o tym przeczytać tutaj:Masz 14 dni na ustosunkowanie się do reklamacji klienta i ani dnia więcej
Przepisy nie przewidują wprost terminu, w którym Sprzedawca powinien ustosunkować się do reklamacji konsumenta. Ustawa przewiduje jednak domniemanie uznania żądania za uzasadnione w przypadku o którym mowa poniżej. W pozostałych przypadkach warto Sprzedawcy wyznaczyć odpowiedni termin na ustosunkowanie się.Tutaj domniemanie uznania żądania za uzasadnione zostało dodatkowo rozciągnięte na żądanie obniżenia ceny – jeżeli Klient będący konsumentem zażądał wymiany Produktu lub usunięcia wady albo złożył oświadczenie o obniżeniu ceny, określając kwotę, o którą cena ma być obniżona, a Sprzedawca nie ustosunkował się do tego żądania w terminie czternastu dni, uważa się, że żądanie to uznał za uzasadnione.
TERMIN REALIZACJI ŻĄDANIA REKLAMACYJNEGO KONSUMENTA PRZEZ SPRZEDAWCĘ
Jeżeli Klient żąda doprowadzenia Produktu do stanu zgodnego z umową przez nieodpłatną naprawę albo wymianę na nowy, to Sprzedawca powinien uczynić zadość takiemu żądaniu w odpowiednim czasie. Przy określaniu odpowiedniego czasu naprawy lub wymiany uwzględnia się rodzaj Produktu i cel jego nabycia.W przypadku żądania obniżenia ceny albo zwrotu pieniędzy Klient powinien wyznaczyć Sprzedawcy termin na ich zwrot (np. 7 dni od dnia otrzymania żądania obniżenia ceny / oświadczenia o odstąpieniu od umowy).
Sprzedawca jest obowiązany wymienić wadliwy Produkt na wolny od wad lub usunąć wadę w rozsądnym czasie bez nadmiernych niedogodności dla Klienta.W przypadku żądania zwrotu pieniędzy zwrot na rzecz konsumenta powinien nastąpić niezwłocznie. W przypadku żądania obniżenia ceny Klient powinien wyznaczyć Sprzedawcy termin na ich zwrot (np. 7 dni od dnia otrzymania żądania obniżenia ceny).
KOSZTY REKLAMACYJNE
Naprawa i wymiana Produktu na nowy dokonywana jest przez Sprzedawcę nieodpłatnie. Nieodpłatność naprawy i wymiany oznacza, że Sprzedawca ma również obowiązek zwrotu kosztów poniesionych przez Klienta, w szczególności kosztów demontażu, dostarczenia, robocizny, materiałów oraz ponownego zamontowania i uruchomienia.W przypadku innych kosztów poniesionych przez Klienta w związku z reklamację Klient może się ich domagać na zasadach ogólnych. Do odpowiedzialności odszkodowawczej stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego o skutkach niewykonania zobowiązań.Odsyłamy także do:
Z zastrzeżeniem dwóch wyjątków zamieszczonych poniżej (dotyczących demontażu i ponownego montażu) koszty wymiany lub naprawy ponosi Sprzedawca. W szczególności obejmuje to koszty demontażu i dostarczenia Produktu, robocizny, materiałów oraz ponownego zamontowania i uruchomienia.Jeżeli wadliwy Produkt został zamontowany, Klient może żądać od Sprzedawcy demontażu i ponownego zamontowania po dokonaniu wymiany na wolny od wad lub usunięciu wady. W razie niewykonania tego obowiązku przez Sprzedawcę Klient jest upoważniony do dokonania tych czynności na koszt i niebezpieczeństwo Sprzedawcy. Poniżej prezentujemy dwa wyjątki:
Sprzedawca może odmówić demontażu i ponownego zamontowania, jeżeli koszt tych czynności przewyższa cenę sprzedanego Produktu.
Jeżeli Klientem jest konsument, może on żądać od Sprzedawcy demontażu i ponownego zamontowania, jest obowiązany jednak ponieść część związanych z tym kosztów przewyższających cenę sprzedanego Produktu albo może żądać od Sprzedawcy zapłaty części kosztów demontażu i ponownego zamontowania, do wysokości ceny sprzedanego Produktu.
Klient w razie odstąpienia od umowy albo żądania wymiany Produktu na wolny od wad, jest obowiązany na koszt Sprzedawcy dostarczyć wadliwy Produkt do miejsca oznaczonego w Umowie Sprzedaży, a gdy takiego miejsca nie określono w Umowie Sprzedaży – do miejsca, w którym Produkt został wydany Klientowi. Jeżeli jednak ze względu na rodzaj Produktu lub sposób jego zamontowania dostarczenie Produktu przez Klienta byłoby nadmiernie utrudnione, Klient obowiązany jest udostępnić Produkt Sprzedawcy w miejscu, w którym Produkt się znajduje.
W przypadku innych kosztów poniesionych przez Klienta w związku z reklamacją Klient może się ich domagać na zasadach ogólnych. Do odpowiedzialności odszkodowawczej stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego o skutkach niewykonania zobowiązań.
POZASĄDOWE SPOSOBY ROZPATRYWANIA REKLAMACJI I DOCHODZENIA ROSZCZEŃ
Szczegółowe informacje dotyczące możliwości skorzystania przez Klienta będącego konsumentem z pozasądowych sposobów rozpatrywania reklamacji i dochodzenia roszczeń oraz zasady dostępu do tych procedur dostępne są w siedzibach oraz na stronach internetowych powiatowych (miejskich) rzeczników konsumentów, organizacji społecznych, do których zadań statutowych należy ochrona konsumentów, Wojewódzkich Inspektoratów Inspekcji Handlowej oraz pod następującymi adresami internetowymi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów:
http://www.uokik.gov.pl/sprawy_indywidualne.php oraz
http://www.uokik.gov.pl/wazne_adresy.php.
Klient będący konsumentem posiada m.in. następujące możliwości skorzystania z pozasądowych sposobów rozpatrywania reklamacji i dochodzenia roszczeń:
Klient uprawniony jest do zwrócenia się do stałego polubownego sądu konsumenckiego działającego przy Inspekcji Handlowej z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu wynikłego z zawartej Umowy Sprzedaży.
Klient uprawniony jest do zwrócenia się do wojewódzkiego inspektora Inspekcji Handlowej z wnioskiem o wszczęcie postępowania mediacyjnego w sprawie polubownego zakończenia sporu między Klientem, a Sprzedawcą.
Klient może uzyskać bezpłatną pomoc w sprawie rozstrzygnięcia sporu między Klientem, a Sprzedawcą, korzystając także z bezpłatnej pomocy powiatowego (miejskiego) rzecznika konsumentów lub organizacji społecznej, do której zadań statutowych należy ochrona konsumentów (m.in. Federacja Konsumentów, Stowarzyszenie Konsumentów Polskich). Porady udzielane są pod przez Federację Konsumentów pod bezpłatnym numerem infolinii konsumenckiej 800 007 707 oraz przez Stowarzyszenie Konsumentów Polskich pod adresem email porady@dlakonsumentow.pl.
Najczęściej wykorzystywanym przez Prezesa UOKiK, choć nie jedynym, sposobem zdobywania materiału dowodowego na potrzeby prowadzonych postępowań jest kierowanie bezpośrednio do przedsiębiorców wezwań z żądaniem przekazania w określonym terminie znajdujących się w ich posiadaniu dokumentów i informacji. Czy takich wezwań należy się obawiać? Jednoznacznie na to pytania nie można odpowiedzieć, na pewno przed popadnięciem w panikę najpierw należy takie pismo z uwagą przeczytać. Wśród straszących przedsiębiorcę pouczeń odnaleźć bowiem w nich można między innymi informacje o celu i podstawie wystosowanego do przedsiębiorcy żądania.
Wezwanie z UOKiK = zarzut stosowania niedozwolonej praktyki?
Należy podkreślić, iż otrzymanie wezwania nie jest równoznaczne z postawieniem komukolwiek zarzutu stosowania niedozwolonych praktyk. Zasadą jest, że właściwe postępowanie w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów poprzedzone jest często bardzo drobiazgowym postępowaniem wyjaśniającym i to od wyników tego postępowania zależy, czy komukolwiek zostaną postawione konkretne zarzuty.
Powyższe nie oznacza, że otrzymane z UOKiK-u wezwanie można w jakimkolwiek stopniu lekceważyć. Często bowiem wyrażona przez Przedsiębiorcę na wstępie chęć współpracy w toku prowadzonego postępowania może sprawić, iż w przypadku ustalenia stosunkowo mało istotnych naruszeń, Urząd poprzestanie na wezwaniu do ich usunięcia, bez wszczynania właściwego postępowania w sprawie oraz bez wyciągania dotkliwych sankcji finansowych.
Oczywiście każde wezwanie z UOKiK należy traktować indywidualnie, a odpowiedź na nie winna być wyważona stosowanie do okoliczności. Poniżej zostanie przedstawionych kilka praktycznych wskazówek co do tego, jak rozumieć i jak postąpić w przypadku otrzymania przez przedsiębiorcę z UOKiK-u pisemnego żądania przekazania niezbędnych Prezesowi UOKiK dokumentów i informacji.
Podstawa i cel wezwania Prezesa UOKiK
Przed udzieleniem odpowiedzi na otrzymane wezwanie należy w pierwszej kolejności ustalić jego podstawę. Najczęściej w wezwaniach kierowanych do przedsiębiorców wskazana jest podstawa prawna i faktyczna oraz cel wezwania. W wezwaniu będzie wskazane, czy jest ono kierowane w związku z prowadzonym postępowaniem wyjaśniającym, postępowaniem w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, czy też innym postępowaniem prowadzonym przez Prezesa UOKiK. Jeżeli w wezwaniu nie wskazano wprost, czy działalność przedsiębiorcy wzywanego jest przedmiotem prowadzonego przez Prezesa UOKiK postępowania, można to w łatwy sposób wywnioskować z treści zawartych w wezwaniu żądań. Jeżeli pytania i żądane dokumenty dotyczą wprost działalności prowadzonej przez Przedsiębiorcę wzywanego, to z dużą dozą prawdopodobieństwa można stwierdzić, że działalność wzywanego przedsiębiorcy znajduje się w kręgu zainteresowań Prezesa UOKiK.
Postępowanie wyjaśniające przed UOKiK
Jeżeli jest to pierwsze wezwanie, jakie otrzymujemy z UOKiK-u, to dotyczy ono najczęściej prowadzonego przed Prezesem UOKiK postępowania wyjaśniającego. Należy jednak zaznaczyć, że postępowanie wyjaśniające nie musi być prowadzone w związku z podejrzeniem stosowania praktyk niedozwolonych przez przedsiębiorcę wzywanego. Prezes UOKiK w toku danego postępowania może wezwać do udzielenia informacji i przekazania dokumentów każdego przedsiębiorcę, o ile posiadane przez niego dane są mu konieczne dla wyjaśnienia sprawy. Zaznaczyć jednakże należy, że nawet jeżeli w wezwaniu wprost wskazano, że postępowanie wyjaśniające prowadzone jest w przedmiocie działalności prowadzonej przez przedsiębiorcę wzywanego do udzielenia informacji, nie jest to jednoznaczne ze stawieniem temu przedsiębiorcy jakichkolwiek zarzutów. Takie postępowanie często służy jedynie wyjaśnieniu okoliczności podnoszonych w otrzymanym zawiadomieniu, a uzyskanie przez urzędników korzystnej z punktu widzenia przedsiębiorcy odpowiedzi na wystosowane do niego wezwanie, może przesądzić o pozytywnym dla przedsiębiorcy zakończeniu wszczętego postępowanie.
Termin na odpowiedź na wezwanie UOKiK i 50.000.000 euro kary
W wezwaniu każdorazowo przedsiębiorcy wskazywany jest termin, w jakim winien on jest udzielić na nie odpowiedzi. Liczyć się go powinno od dnia doręczenia przedsiębiorcy wezwania.
Pamiętać jednakże należy, iż termin ten ma charakter instrukcyjny. Nie ma zatem przeszkód, w razie powstania obiektywnie uzasadnionych trudności w udzieleniu odpowiedzi na wezwanie w wyznaczonym terminie, aby zwrócić się do UOKiK z wnioskiem o jego wydłużenie. Pamiętać jednakże należy, iż wniosek o wydłużenie terminu musi zostać nadany na poczcie bądź złożony osobiście w Urzędzie najpóźniej ostatniego dnia wyznaczonego pierwotnie terminu. W przeciwnym razie wniosek taki nie zostanie uwzględniony, a przedsiębiorca, który uchybił terminowi, naraża się na karę finansową (za nieudzielanie żądanych informacji przedsiębiorcy grozi kara finansowa w wysokości stanowiącej równowartość do 50.000.000 euro, a osobom pełniącym funkcje kierownicze lub wchodzącym w skład organu zarządzającego przedsiębiorcy kara pieniężna w wysokości do pięćdziesięciokrotności przeciętnego wynagrodzenia za pracę).
Co powinna zawierać odpowiedź na wezwanie z UOKiK
Odpowiedź na wezwanie winna zawierać wszelkie żądane przez Prezesa UOKiK informacje. Odpowiadać należy precyzyjnie na zadane pytania, przy czy nie ma przeszkód w razie powstania wątpliwości, co do rzeczywistej treści zadanych pytań, aby zwrócić się do UOKiK o ich wyjaśnienie i sprecyzowanie. Pamiętać jednak należy, że zakres informacji, których UOKiK może żądać nie jest nieograniczony, istnieją bowiem szczególne regulacje prawne (np. prawo bankowe), które ograniczają zakres informacji, jakich Prezes UOKiK może się od przedsiębiorcy domagać.
Podkreślić należy, że powoływanie się, w celu uniknięcia odpowiedzi na drażliwe pytania, jedynie na tajemnice przedsiębiorstwa jest niewystarczające. W takiej sytuacji Przedsiębiorca może jednak wnosić do Prezesa UOKiK o ograniczenie prawa do wglądu do ujawnianych urzędnikom tajemnic.
Informacje przekazywane Prezesowi UOKiK winny być zgodne z prawdą oraz nie powinny wprowadzać w błąd. Nie zachowanie tych warunków przy udzielaniu odpowiedzi na wezwanie grozi przedsiębiorcy nałożeniem na niego kary finansowej w wysokości stanowiącej równowartość nawet do 50.000.000 euro. W takiej sytuacji na karę pieniężna narażona jest również osoba pełniąca u przedsiębiorcy wzywanego funkcje kierownicze lub wchodząca w skład organu zarządzającego przedsiębiorcy (np. członek zarządu spółki), która udziela odpowiedzi na wezwanie w jego imieniu (w wysokości do pięćdziesięciokrotności przeciętnego wynagrodzenia za pracę).
Zapoznanie się z aktami sprawy
Jeżeli wzywany przedsiębiorca jest stroną prowadzonego postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, o ile tego wcześniej nie uczynił, przed udzieleniem odpowiedzi powinien zapoznać się z aktami sprawy. Pamiętać należy, iż takiej możliwości przedsiębiorca nie posiada, jeżeli wezwanie zostało do niego wystosowane w toku postępowania wyjaśniającego, nawet jeżeli przedmiotem postępowania wyjaśniającego są działania przedsiębiorcy, do którego kierowane jest wezwanie (przedsiębiorca nie jest stroną postępowania wyjaśniającego, a zatem nie przysługuje mu prawo do zapoznawania się z aktami sprawy na tym etapie postępowania).
Podsumowanie
Mając powyższe na uwadze należy się dobrze zastanowić, przed podjęciem decyzji o udzieleniu Prezesowi UOKiK nieprawdziwych, bądź wprowadzających w błąd informacji. Pamiętać należy, że wezwanie często jest skutkiem złożenia zawiadomienia o stosowaniu przez przedsiębiorcę niedozwolonych praktyk, a zatem Prezes UOKiK będzie w stanie zweryfikować uzyskane od przedsiębiorcy informacje.
Podsumowując, wezwań z UOKiK-u do udzielania informacji i przekazania dokumentów nie należy lekceważyć. Odpowiadać na nie trzeba precyzyjnie i z rozwagą, unikając przy tym nadgorliwości, która może w skrajnych przypadkach sprowadzić na przedsiębiorcę masę niepotrzebnych kłopotów.
W dniu 2 kwietnia 2014 r. Podkomisja nadzwyczajna do rozpatrzenia rządowego projektu ustawy o prawach konsumenta udostępniła najnowszy projekt ustawy o prawach konsumenta, który zostanie przedstawiony posłom do dalszych prac. W dzisiejszym wpisie omówimy ważniejsze zmiany, dokonane w trakcie prac nad projektem. Poza doprecyzowaniem niektórych kwestii posłowie wprowadzili kilka naprawdę ważnych zmian, np. zaniechano zmiany definicji konsumenta, która budziła bardzo wiele kontrowersji.
Wszystkich Sprzedawców Internetowych zapraszamy również na bezpłatny kurs e-mailowy z nadchodzących zmian naPrawoEcommerce.pl – kurs, przygotowany również przez naszych prawników, szczegółowo omawia kwestie zawarte w nowej ustawie o prawach konsumenta.
Nowa ustawa o prawach konsumenta dopiero we wrześniu?
Przypomnijmy, że prace nad nową ustawą o prawach konsumenta wciąż trwają i jest już pewne, że nowe przepisy nie wejdą w życie 13 czerwca 2014 r. jak pierwotnie zakładano. Obecnie jako realny termin wskazuje się grudzień 2014 r., choć może on jeszcze ulec przesunięciu (UOKiK chciałby nawet odsunąć termin wejścia w życie nowych przepisów do 1 stycznia 2015 r.). Ustawa musi przejść jeszcze drugie i trzecie czytanie w Sejmie, następnie trafić do Senatu, a po podpisaniu przez Prezydenta pozostanie jeszcze jej ogłoszenie. Dopiero od tego momentu musi minąć sześć miesięcy zanim wejdzie ona w życie.
Jak przebiegały prace nad projektem ustawy
Podkomisja nadzwyczajna rozpatrywała szczegółowo rządowy projekt ustawy o prawach konsumenta (druk nr 2076) na posiedzeniach w dniach: 6 i 19 lutego, 12 i 20 marca oraz 2 kwietnia 2014 r. Efektem tych prac jest sprawozdanie o projekcie ustawy.
Co uległo zmianie w projekcie ustawy o prawach konsumenta trakcie prac w podkomisji
Pierwotna wersja projektu ustawy o prawach konsumenta nie uległa większym zmianom. Podczas prac podkomisja doprecyzowała niektóre zapisy. Dotychczasowy art. 9 (dotyczący obowiązków informacyjnych w przypadku treści cyfrowych) został przeniesiony do art. 8 – stąd numeracja kolejnych artykułów w całym projekcie uległa zmianie.
Wśród ważniejszych zmian wprowadzonych podczas prac podkomisji należy wymienić:
1) wycofanie się z rozszerzenia definicji konsumenta o przedsiębiorców
Zaproponowana w projekcie nowa definicja konsumenta budziła kontrowersje od samego początku. Wskazywano przede wszystkim, że przysporzy ona trudności interpretacyjnych i w zasadzie sprzedawca nie będzie mógł ustalić, czy stroną umowy jest konsument, czy też osoba niebędąca konsumentem. Jest to o tyle ważne, że niespełnienie obowiązków informacyjnych wobec konsumenta będzie mogło nie tylko skutkować wydłużeniem terminu na odstąpienie od umowy do roku, ale będzie również zagrożone karą grzywny.
Przyjrzymy się zatem dokonanej zmianie:
a) Pierwotna definicja konsumenta w projekcie ustawa o prawach konsumenta
„Art. 22[1] § 1. Za konsumenta uważa się osobę fizyczną dokonującą z przedsiębiorcą czynności prawnej niezwiązanej z jej działalnością gospodarczą lub zawodową.
§ 2. Przepisy o ochronie konsumentów stosuje się również do osoby fizycznej, która dokonując czynności związanej z prowadzoną działalnością gospodarczą lub zawodową, działa także w celu niezwiązanym z tą działalnością i cel ten przeważa.”
b) Aktualna definicja konsumenta w projekcie ustawy o prawach konsumenta
„Art. 22[1]. Za konsumenta uważa się osobę fizyczną dokonującą z przedsiębiorcą czynności prawnej niezwiązanej bezpośrednio z jej działalnością gospodarczą lub zawodową.”
c) Dla porównania podamy poniżej aktualnie obowiązującą definicję konsumenta zawartą w kodeksie cywilnym:
„Art. 22[1]. Za konsumenta uważa się osobę fizyczną dokonującą czynności prawnej niezwiązanej bezpośrednio z jej działalnością gospodarczą lub zawodową.”
Jak widać posłowie odrzucili rozszerzenie definicji konsumenta, a jednocześnie w porównaniu do obecnie obowiązującej definicji doprecyzowali, że drugą stroną czynności prawnej konsumenta musi być przedsiębiorca. Budziło to dotychczas niekiedy wątpliwości, stąd zdecydowano się przy tej okazji to doprecyzować.
Zmianę tę oceniamy bardzo korzystnie. Unikniemy dzięki temu sporych wątpliwości, co do statusu stron umowy.
2) przesunięcie chwili spełnienia obowiązków informacyjnych przez przedsiębiorcę
Drugą ważniejszą zmianą jest przesunięcie chwili spełnienia obowiązków informacyjnych przez przedsiębiorcę (np. sprzedawcę internetowego). Jest to również ważna i korzystna zmiana, w szczególności jeżeli weźmiemy pod uwagę bardzo dużą liczbę obowiązków informacyjnych oraz konsekwencję ich niespełnienia (m.in. brak możliwości pobrania opłaty lub nawet niezawarcie umowy).
Chwila ta pojawia się w projekcie w kilku miejscach, ale z uwagi na identyczne zmiany w tym zakresie przyjrzymy się poniżej tej zmianie na przykładzie art. 8 projektu ustawa o prawach konsumenta.
a) Pierwotna chwila spełnienia obowiązków informacyjnych w projekcie ustawy o prawach konsumenta
„Art. 8. Najpóźniej w chwili złożenia propozycji zawarcia umowy przedsiębiorca ma obowiązek poinformować konsumenta, o ile informacje te nie wynikają już z okoliczności, w sposób jasny i zrozumiały o: […]”
b) Aktualna chwila spełnienia obowiązków informacyjnych w projekcie ustawa o prawach konsumenta
„Art. 8. Najpóźniej w chwili wyrażenia przez konsumenta woli związania się umową przedsiębiorca ma obowiązek poinformować konsumenta, o ile informacje te nie wynikają już z okoliczności, w sposób jasny i zrozumiały o: […]”
Jak widać chwila spełnienia obowiązków informacyjnych została przesunięta na moment późniejszy niż dotychczas. Dotychczas te informacje np. w przypadku sklepu internetowego teoretycznie powinny być podane konsumentowi już w momencie wejścia na stronę sklepu.
Zmiana w praktyce oznacza, że np. sprzedawca internetowy będzie mógł spełnić obowiązki informacyjne do momentu kliknięcia przez konsumenta ostatniego pola na stronie sklepu internetowego skutkującego złożeniem zamówienia (przypomnijmy, że po zmianach powinno się ono nazywać „Zamówienie z obowiązkiem zapłaty”). Jest to bardzo korzystna zmiana dla przedsiębiorców.
Podsumowanie
Ustawa o prawach konsumenta ma projekt ze zmianami, dlatego powyżej wskazaliśmy dwie ważniejsze. Obie zmiany należy ocenić bardzo korzystnie i to zarówno dla przedsiębiorców, jak i konsumentów. Prace nad projektem ustawy nadal trwają i będzie je tutaj na bieżąco omawiać. Zapraszamy również na bezpłatny kurs e-mailowy z nadchodzących zmian na PrawoEcommerce.pl
W przypadku kwestionowania przez sprzedawcę istnienia wady (niezgodności towaru z umową) często jedynym rozwiązaniem jest konieczność uzyskania przez klienta opinii niezależnego rzeczoznawcy. Uzyskanie takiej opinii stanowi określony koszty (w przypadku reklamacji obuwia będzie to koszt rzędu 20-30 zł, natomiast w przypadku laptopa może to być koszt już nawet 1000 zł). W związku z tym powstaje pytanie, kto ponosi koszty takiej opinii sporządzonej na zlecenie kupującego?
Kiedy opinia rzeczoznawcy jest niezbędna i kto obowiązany jest ją uzyskać
Tak jak wskazaliśmy wyżej, w przypadku gdy kupujący składa reklamację towaru obowiązany jest wykazać istnienia wady. Co prawda przepisy dotyczące niezgodności towaru z umową tworzą domniemanie, że jeżeli wada ujawni się w ciągu pierwszych 6 miesięcy (po zmianie przepisów od czerwca 2014 r. będzie to 12 miesięcy), to przyjmuje się, że istniała już w chwili wydania. Niemniej domniemanie to dotyczy nie faktu istnienia wady, a czasu jej powstania. Dlatego także w tym wypadku, to na kupującym ciąży obowiązek wykazania wady.
Zazwyczaj klient nie posiada specjalistycznej wiedzy i dlatego w razie odrzucenia przez sprzedawcę reklamacji (uznania jej za niezasadną z powodu braku istnienia wady – niezgodności towaru z umową) pozostaje mu skorzystanie z pomocy rzeczoznawcy. Zadaniem rzeczoznawcy jest w tym wypadku ustalenie, czy mamy do czynienia z wadą (niezgodnością towaru z umową). Od razu dodajmy, że kontakt do takiego rzeczoznawcy najłatwiej uzyskać w najbliższej Inspekcji Handlowej. Sporządzenie opinii rzeczoznawcy, przed wszczęciem sporu sądowego, służy przede wszystkim upewnieniu się kupującego o słuszności swoich roszczeń.
Kto ponosi koszty opinii rzeczoznawcy zleconej przez kupującego
W tym miejscu zakładamy, że pozyskanie przez kupującego opinii rzeczoznawcy było niezbędne do udowodnienia przez niego swoich racji w kwestii wadliwości towaru i wykazania, że stanowisko sprzedawcy odrzucającego reklamację jest niezasadne. Tylko w takim wypadku ma sens ustalenie, kto obowiązany jest ponieść koszty takiej opinii. W razie uznania bowiem, że kupujący zlecił sporządzenie opinii mimo braku takiej potrzeby, to w takim wypadku jej koszty powinien ponieść zlecający (np. kupujący zlecił wykonanie opinii jeszcze przed uzyskaniem decyzji sprzedawcy, która była pozytywna dla kupującego).
Przejdźmy teraz do rozważenia dwóch sytuacji, w zależności od tego, czy opinia rzeczoznawcy jest korzystna dla kupującego, czy też nie:
w przypadku, jeżeli wydana opinia rzeczoznawcy potwierdza istnienie wady, to w takim wypadku koszty jej sporządzenia obowiązany jest ponieść sprzedawca. Jako uzasadnienie podaje się tutaj fakt, iż konieczność sporządzenia ekspertyzy były spowodowana wyłącznie postawą sprzedawcy, który próbował uniknąć swojej odpowiedzialność za wady sprzedanego towaru (tak m.in. orzekł Sąd Rejonowy w Świdnicy w wyroku z dnia 22 stycznia 2014 r., sygn. akt IC 2079/13)
w przypadku, jeżeli wydana opinia rzeczoznawcy nie potwierdza istnienia wady, to w takim wypadku ani przepisy, ani orzecznictwo nie dają jednoznacznej odpowiedzi, kto powinien ponieść koszty jej sporządzenia. Tutaj z pewnością rozstrzygnięcia w indywidualnych sprawach będą różne. Naszym zdaniem również sprzedawca może być obarczony kosztem sporządzenia takiej opinii, w szczególności jeżeli kupującym będzie konsument nie posiadający specjalistycznej wiedzy. Podobne argumenty stosowane już były m.in. przez UOKiK w przypadku przerzucania przez przedsiębiorcę kosztów nieuzasadnionej reklamacji na konsumenta: Kto ponosi koszty nieuzasadnionej reklamacji towaru
Powyżej omówiliśmy przypadki, kiedy to konsument zleca sporządzenie opinii. Natomiast nie ma wątpliwości, że w przypadku kiedy kupującym jest konsument, a sprzedawca zleca sporządzenie opinii, to niezależnie od jej wyniku (nawet jeżeli będzie niekorzystna dla klienta) koszty jej sporządzenia ponosi sprzedawca. Piszemy o tym również, w artykule powołanym powyżej: Kto ponosi koszty nieuzasadnionej reklamacji towar.
Podsumowanie
Omówiliśmy dzisiaj zasady ponoszenia kosztów sporządzonej na zlecenie kupującego opinii rzeczoznawcy. Podkreślamy, że jest to zasada i jak zwykle mogą się od niej zdarzyć wyjątki. Można bowiem sobie wyobrazić fakt, że w konkretnym przypadku możliwe będzie obarczenie kosztami takiej opinii (i to także sporządzanej na zlecenie sprzedawcy) kupującego.
W szczególności będzie to miało miejsce przy sprzedaży między przedsiębiorcami, gdzie zasadę taką można uregulować, czy to w umowie handlowej, czy to w regulaminie sprzedaży. Niewykluczone również, że konkretna gwarancja udzielona przez np. sprzedawcę będzie tak skonstruowana, że fakt poniesienia kosztów będzie mógł zostać przerzucony na kupującego – niemniej są to wypadki bardzo szczególne i w razie wątpliwości bezpieczniej posługiwać się zasadą wskazaną powyżej.
Tworzymy zespół doświadczonych prawników specjalizujących się w kwestiach prawnych związanych z prowadzeniem sklepu internetowego.
Pomagamy sprzedawcom sprawdzając i pisząc dla nich bezpieczny regulamin sklepu internetowego. Przeprowadzamy audyty stron sklepu pod kątem obowiązków informacyjnych oraz zapewniamy wsparcie przy reklamacjach i zwrotach.
Szczerze polecam współpracę z podmiotem prowadzącym portal regulaminowo.pl. Kilka lat temu zleciliśmy firmie Netlibre przygotowanie regulaminu dla naszego serwisu. Sporządzona dokumentacja okazała się być przygotowana bardzo fachowo i w rozsądnym terminie. Od tamtego czasu raz w roku zlecamy tej firmie audyt i aktualizację naszej dokumentacji i jeszcze nigdy się nie zawiedliśmy. Szczerze polecam JCHost.pl
Newsletter prawny dla Sprzedawców
Dowiesz się pierwszy o ważnych zmianach w prawie i otrzymasz specjalne zaproszenia na nasze webinary z prawnikiem!
